Przewód — rura, kabel i droga przez ciało

Przewód to słowo praktyczne. Gdy w domu zgaśnie światło, szukamy uszkodzonego przewodu, a lekarz mówi o przewodzie pokarmowym, choć rzecz jest ta sama: coś, czym coś przepływa. Rzeczownik ma przedrostek *prze-* i rdzeń *-wód-*, od czasownika *wodzić*.

• Kabel elektryczny. *Przewód od lampki został przetarty.*
• Rura lub kanał. *Przewód kominowy trzeba regularnie czyścić.*
• Narząd w kształcie rury. *Pokarm przechodzi przez przewód pokarmowy.*
• Postępowanie sądowe (starsze). *Przewód sądowy trwał kilka miesięcy.*

Odmiana

Przewód w zdaniu

• Wymień przewód w kuchence, bo iskrzy.Biernik równy mianownikowi.
• W przewodzie spalinowym zebrała się sadza.Miejscownik po „w” wskazuje miejsce.
• Prąd płynie przewodami do wszystkich gniazdek.Narzędnik liczby mnogiej wskazuje drogę przepływu.

Przewód i prowadzenie

Rdzeń -wód- związany jest z czasownikiem *wodzić*, więc przewód to coś, co prowadzi. Podobnie: *przewodnik* to osoba lub książka, która prowadzi, a *przewodniczący* to ktoś, kto prowadzi obrady. W elektryce przewodnik to materiał dobrze przewodzący prąd, a w biologii *przewód nasienny* czy *żółciowy* to drogi w ciele. Prąd płynie przewodem, a wodę prowadzi rura. W wyrażeniu „przewód doktorski” słowo oznacza całe postępowanie awansowe, od złożenia wniosku po obronę, a nie kabel. Pokrewne znaczenie ma starsze *przewód sądowy*, czyli postępowanie przed sądem. Zobacz też prąd i woda.