Pobudka: sygnał, motyw i pierwszy poranny kryzys

Pobudka to wyraz, który brzmi ostro i budzi (dosłownie) wojskowe skojarzenia. W tradycji harcerskiej i żołnierskiej pobudka to o szóstej rano gwizdek, trąbka albo krzyk dyżurnego. Ma też drugie, mniej znane znaczenie.

• Sygnał budzący. *O szóstej odtrąbiono pobudkę.*
• Moment wstawania. *Pobudka w poniedziałek bywa najtrudniejsza.*
• Motyw działania (książkowo). *Jakie były pobudki jego postępowania?*

Odmiana

Pobudka w zdaniu

• Pobudka! Wszyscy wstajemy!Wykrzyknik używany jako rozkaz.
• Kierowała nim szlachetna pobudka.Znaczenie przenośne: motyw.
• Nie rozumiem pobudek tego człowieka.Liczba mnoga w znaczeniu „motywy”.

Pobudzać i budzić

Rzeczownik jest tworzony od czasownika *pobudzić*, który wiąże się z *budzić*. Dlatego pobudka może oznaczać zarówno budzenie fizyczne, jak i skłanianie do działania. W odmianie pojawia się zamiana k–c: o pobudce (nie „o pobudku”), a w dopełniaczu liczby mnogiej mamy formę pobudek. Poza wojskiem pobudkę spotyka się też w hotelach, gdzie recepcja oferuje usługę pobudki na zamówienie. Wyraz łączy się z snem, który kończy, oraz z porankiem, w którym zwykle następuje. Najczęściej spotkasz go w liczbie pojedynczej, a w liczbie mnogiej tylko w znaczeniu motywów. Pamiętaj, że sygnał pobudki w wojsku jest ściśle określony regulaminem, a w harcerstwie często towarzyszy mu piosenka lub ćwiczenia poranne.