Plan: od rysunku na płaskiej powierzchni do pomysłu na życie
Plan to przemyślany zamiar lub harmonogram działania, a także rysunek przedstawiający układ miasta, budynku albo planu filmowego.
Plan to jedno z tych słów, które pojawiają się w szkole, w pracy i w filmie. Zawsze chodzi o to samo: o uporządkowanie czegoś, co dopiero ma nastąpić albo co już istnieje. Dlatego plan lekcji i plan miasta mają ze sobą więcej wspólnego, niż się wydaje.
- Zamiar, zamysł. *Mam plan na weekend.*
- Harmonogram. *Plan lekcji wisi w klasie.*
- Rysunek układu. *Plan miasta pokazuje ulice.*
- W filmie i fotografii. *Aktor stał na pierwszym planie.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | plan | plany |
| Dopełniacz | planu | planów |
| Celownik | planowi | planom |
| Narzędnik | planem | planami |
| Miejscownik | planie | planach |
Plan w zdaniu
- Wszystko idzie zgodnie z planem.Utarty zwrot; oznacza brak niespodzianek.
- Mamy plan B na wypadek deszczu.„Plan B” to zapasowe rozwiązanie, kalka z angielskiego.
- W planach jest remont dachu.„W planach” znaczy „zamierzone, ale jeszcze niezrealizowane”.
Pochodzenie i podobne słowa
Polskie *plan* przyszło z francuskiego, a ten z łacińskiego *planus* – „płaski, równy”. Pierwotnie był to płaski szkic, rysunek na płaszczyźnie, dopiero potem rozszerzono sens na zamiary. Warto znać pary: zamiar to najczęściej jedna myśl, a plan zwykle ma etapy. Do wyobrażenia sobie planu miasta przyda się mapa. Na planie filmowym „drugi plan” to postacie i tło, a „pierwszy plan” to bohater w centrum kadru.
Czy „plan” i „zamiar” znaczą to samo?
Prawie. Zamiar to sama intencja, a plan to szczegółowy sposób jej realizacji, zwykle z krokami i terminami.
Co oznacza „na dalszym planie”?
Że coś jest mniej ważne lub mniej widoczne, jak postać w tle zdjęcia.