Artysta: dlaczego mężczyzna ma końcówkę -a

Artysta to twórca, który wyraża siebie przez sztukę: obraz, muzykę, teatr albo taniec. Choć kończy się na -a, jest rzeczownikiem rodzaju męskiego, więc mówimy „ten artysta”, a nie „ta artysta”. Tak samo odmieniają się poeta, kolega i turysta, a w teatrze artysta i aktor to często ta sama osoba.

• Twórca dzieł sztuki. *Ten artysta maluje wyłącznie portrety.*
• Wykonawca na scenie. *Artysta zaśpiewał na bis trzy piosenki.*
• Mistrz w swoim fachu. *Kucharz był prawdziwym artystą od deserów.*
• Człowiek niezwykły, nieprzewidywalny. *Z ciebie to artysta, zawsze coś wymyślisz.*

Odmiana rzeczownika

Artysta w zdaniu

• Znany artysta odwiedził naszą szkołę.Rodzaj męski, mimo -a w mianowniku.
• Zaproszono artystę do jury konkursu.Biernik liczby pojedynczej ma końcówkę -ę.
• Drodzy artyści, dziękujemy za występ!Liczba mnoga z alternacją st/ść.

Rodzaj, lustro i pochodzenie

• Forma żeńska: *artystka*, czyli ta, która tworzy lub występuje: *artystka malarka*.
• Pochodzenie: łacińskie *ars, artis* (sztuka, umiejętność) przez średniowieczne *artista*, a potem romańskie języki; polskie „sztuka” i „artysta” nie są więc spokrewnione.
• Alternacja: w mianowniku liczby mnogiej *st* zmienia się w *ść*: *artysta – artyści*; tak samo *turysta – turyści*.
• Pisownia: ar-ty-sta, bez „ch” i bez „rz”; po „ty” zawsze pisze się „y”.