Artykuł: tekst w gazecie, towar i paragraf ustawy
Artykuł to samodzielny tekst w prasie lub serwisie internetowym, a także towar w sklepie, punkt ustawy oraz rodzajnik w gramatyce innych języków.
Artykuł to słowo wielofunkcyjne: może być publikacją, produktem albo przepisem prawa. Choć polszczyzna nie ma rodzajników, w opisie innych języków „artykuł” oznacza właśnie rodzajnik, czyli „the” albo „der”. Pokrewnym wyrazem prasowym jest tekst, a publikuje się go w gazecie.
- Tekst w gazecie lub w sieci. *Napisała artykuł o historii miasta.*
- Towar. *W dziale spożywczym zabrakło artykułów pierwszej potrzeby.*
- Punkt ustawy. *Artykuł 30 Konstytucji mówi o godności człowieka.*
- Rodzajnik w gramatyce. *W angielskim „a” to rodzajnik nieokreślony.*
Odmiana rzeczownika
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | artykuł | artykuły |
| Dopełniacz | artykułu | artykułów |
| Celownik | artykułowi | artykułom |
| Biernik | artykuł | artykuły |
| Narzędnik | artykułem | artykułami |
| Miejscownik | artykule | artykułach |
Artykuł w zdaniu
- Przeczytałem ciekawy artykuł o historii szachów.Neutralnie; „artykuł” jako tekst.
- Artykuły biurowe kupuję w hurtowni.Znaczenie handlowe.
- Zgodnie z art. 5 ustawy decyzja jest ostateczna.Skrót „art.” w tekstach prawnych.
Pochodzenie i pułapki
- Etymologia: z łaciny *articulus*, czyli „członek, stawik”, zdrobnienie od *artus* – „staw”. Dawniej oznaczał „mały człon”, stąd „punkt” w prawie.
- Skrót: *art.* z kropką, w prawie zapis typu *art. 5 ust. 2*.
- Pisownia: wyraz kończy się na -uł: *artykuł*, *artykułu*; w miejscowniku ł zmiękcza się: *w artykule*.
- Nie mylić z artykulacją, czyli sposobem wymawiania głosek.
Czy w polskim jest artykuł jako rodzajnik?
W gramatyce polskiej rodzajnika nie ma, ale tak nazywa się go w opisie innych języków.
Jak skrócić artykuł w ustawie?
Piszemy „art.”, np. „art. 12 ust. 1”.
Czy artykuł prasowy to to samo co felieton?
Nie. Artykuł informuje lub opisuje temat, a felieton jest krótkim tekstem autorskim z wyraźnym osobistym stylem i komentarzem do bieżących spraw.