Zero: liczba, brak i punkt wyjścia
Zero to liczba oznaczająca brak ilości. Używa się go też do wartości na skali, na przykład temperatury, oraz w przenośni dla czegoś bez znaczenia.
Zero wygląda na proste, a ma kilka życiorysów. Najpierw było tylko puste miejsce w zapisie liczby, potem stało się pełnoprawną liczbą. Dziś znaczy brak, punkt startu na skali albo przenośnie człowieka, na którego nikt nie liczy.
- Liczba 0. *Dwa plus zero daje dwa.*
- Punkt na skali. *Rano było pięć stopni poniżej zera.*
- Brak czegoś, nic. *Szans mamy praktycznie zero.*
- Osoba bez znaczenia (pogardliwie). *W tej firmie jest zerem.*
- Potocznie „zerówka”. Roczne przygotowanie przedszkolne przed szkołą podstawową, tak zwana klasa zerowa.
- Wartość graniczna. *Temperatura spadła do zera, a potem poniżej.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | zero | zera |
| Dopełniacz | zera | zer |
| Celownik | zeru | zerom |
| Narzędnik | zerem | zerami |
| Miejscownik | zerze | zerach |
Przykłady użycia
- Wynik meczu: trzy do zera.W wynikach sportowych używa się dopełniacza: „do zera”.
- Zero emocji, zero ruchu, zero sensu.Potoczne powtórzenie wzmacnia przekaz.
- Skończyliśmy rok na zero.Wyrażenie „wyjść na zero” znaczy: bez zysku i bez straty.
Skąd pochodzi słowo „zero”
Do polszczyzny trafiło przez włoski, a do Europy z arabskiego *ṣifr*, czyli „pusty”. Ten sam arabski wyraz dał nam też cyfrę. Zero i cyfra mają więc wspólnego przodka. Średniowieczna łacina oddawała arabskie słowo jako *zephirum*, skąd blisko już do włoskiego *zero*. Z pustką łączy się też zaimek nic, a punkt zero na termometrze oddziela mróz od plusa i minusa.
Czy zero jest liczbą parzystą?
Tak. Dzieli się przez dwa bez reszty, więc matematycznie jest parzyste.
Zero czy zerowy?
„Zero” to rzeczownik lub liczebnik, „zerowy” to przymiotnik: *stan zerowy, wynik zerowy*.