Tytuł: książki, naukowy i „z tytułu”
Tytuł to nazwa nadana dziełu, np. książce lub filmowi, a także oficjalne miano, stopień naukowy, godność albo zdobyte mistrzostwo.
Tytuł to słowo, które pasuje do książki, uczelni i boiska. Pochodzi od łacińskiego *titulus*, czyli „napis, napis honorowy” — tak samo jak angielskie *title*. Używamy go, gdy chcemy coś nazwać albo uhonorować.
- Nazwa dzieła. *Tytuł filmu był zaskakujący.*
- Stopień naukowy lub godność. *Tytuł doktora uzyskał w wieku trzydziestu lat.*
- Zdobyte mistrzostwo. *Obronił tytuł mistrza Polski.*
- Podstawa prawna lub finansowa. *Wypłacono odszkodowanie z tytułu wypadku.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | tytuł | tytuły |
| Dopełniacz | tytułu | tytułów |
| Celownik | tytułowi | tytułom |
| Biernik | tytuł | tytuły |
| Narzędnik | tytułem | tytułami |
| Miejscownik | tytule | tytułach |
Przykłady użycia
- Nie pamiętam tytułu tej powieści.Dopełniacz po „pamiętać”.
- Zdobyła tytuł mistrzyni świata.Sport; forma żeńska „mistrzyni”.
- Tytułem wyjaśnienia dodam jedno zdanie.Wyrażenie przysłówkowe: „w ramach wyjaśnienia”.
Wyrażenia z tytułem
Wyrażenie „z tytułu” oznacza „na mocy” albo „w związku z”: „z tytułu umowy”, „z tytułu wypadku”. Natomiast „tytułem” w narzędniku tworzy konstrukcje typu „tytułem przykładu” albo „tytułem zadośćuczynienia”. Tytuł może być zarówno nazwą książki, jak i godnością nadaną osobie, na przykład mistrzowi w jakiejś dziedzinie. Pamiętaj, że w miejscowniku „o tytule” twarde „ł” zmienia się w „l”, więc nie ma formy „o tytułe”. Ta sama zasada działa przy słowach „stół” i „na stole” oraz „anioł” i „o aniele”.
Czy tytuł piszemy wielką literą?
Tytuł dzieła zapisujemy w cudzysłowie lub kursywą, zwykle od wielkiej litery: „Pan Tadeusz”.
Jak brzmi przymiotnik od tytułu?
„Tytułowy”, na przykład „rola tytułowa” — główna rola w dziele.