Tunel i beczka? Zaskakujące pochodzenie słowa tunel
Tunel to podziemne lub podwodne przejście dla ludzi, pojazdów albo mediów, a także długie, wąskie pomieszczenie lub korytarz.
Tunel brzmi poważnie i technicznie, a jego korzeń jest zaskakująco domowy. Angielskie *tunnel* wywodzi się od starofrancuskiego *tonnel*, czyli „beczka” — chodzi o długi, okrągły kształt. Do polszczyzny słowo trafiło w XIX wieku, gdy budowano koleje.
- Przejście pod ziemią lub wodą. *Tunel pod Alpami skraca podróż o godzinę.*
- Długi wąski korytarz. *Przeszli ciemnym tunelem do piwnicy.*
- Urządzenie badawcze. *W tunelu aerodynamicznym testuje się samochody.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | tunel | tunele |
| Dopełniacz | tunelu | tuneli |
| Celownik | tunelowi | tunelom |
| Biernik | tunel | tunele |
| Narzędnik | tunelem | tunelami |
| Miejscownik | tunelu | tunelach |
Przykłady użycia
- Pociąg wjechał do tunelu.Rejestr neutralny; dopełniacz po „do”.
- W końcu widać światełko w tunelu.Przenośnia: nadzieja po trudnym okresie.
- Eurotunel łączy Francję z Wielką Brytanią.Tunel pod kanałem La Manche otwarto w 1994 roku.
Światełko w tunelu
Wyrażenie „światełko w tunelu” znaczy: pierwszy sygnał, że trudna sytuacja się poprawia. Obraz jest prosty: w ciemnym, długim przejściu nagle pojawia się jasny punkt na końcu. Tunel jest elementem metra, kolei i dróg szybkiego ruchu. W Eurotunelu pociągi pokonują około pięćdziesięciu kilometrów, z czego większość pod dnem morza, a podróż trwa kilkanaście minut. Zwróć uwagę na dopełniacz liczby mnogiej: „tuneli”, a nie „tunelów”. Przy opisie światła w ciemnym korytarzu słowo tunel jest pierwszym skojarzeniem.
Czy tunel i przejście podziemne to to samo?
Nie. Tunel jest zwykle dłuższy i służy pojazdom, a przejście podziemne ludziom.
Jaka jest liczba mnoga?
„Tunele”, dopełniacz „tuneli”.