Północ: godzina, kierunek i zasady pisowni

Północ to jednocześnie moment i kierunek, a oba znaczenia kojarzą się z ciemnością i chłodem. Nazwa pochodzi od „pół nocy”, czyli od chwili, gdy noc dobiega połowy. W drugim sensie jest stroną świata przeciwną do południa i razem ze wschodem oraz zachodem tworzy komplet czterech kierunków.

• Godzina 24:00. *Pociąg odjeżdża tuż po północy.*
• Strona świata. *Kompas wskazuje północ.*
• Region położony na północy. *Mieszkańcy Północy oswoili mrozy.*
• Nazwa wiatru, w przenośni. *Wiatr z północy przyniósł chłód.*

Odmiana rzeczownika (rodzaj żeński)

Północ w zdaniu

• O północy zgasły wszystkie światła.Czas podajemy z przyimkiem „o”: o północy, nie „na północ”.
• Wiatr wieje z północy.Kierunek: „z północy”, „na północ” (dokąd), „na północy” (gdzie).
• Mieszkają na północy kraju.Małą literą, gdy chodzi o zwykły kierunek geograficzny.

Pisownia i zwroty

• Mała czy wielka litera? Małą literą zapisujemy stronę świata (*jedź na północ*), wielką literą nazwę regionu (*kraje Północy*).
• Zwroty: *przed północą*, *po północy*, *dobrze po północy*, *o północy*. Wszystkie opisują czas wokół godziny 24:00.
• Rodzina słów: *północny*, *północno-wschodni*, *północnik*; w pierwszej sylabie zawsze stoi ó, bo to ten sam rdzeń co w „pół” (por. *połowa*).
• Przeciwieństwo: południe oznacza i godzinę 12:00, i stronę świata, więc słowa działają symetrycznie.