Kościół i Kościół: budynek czy instytucja?

W niedzielę idziesz do kościoła pod rynkiem. Wyraz „kościół” przyszedł do polszczyzny z czeskiego „kostel”, a ten z łacińskiego „castellum”, czyli ‘warownia’. Dawne kościoły rzeczywiście bywały obronne, a ich wieże służyły jako schronienie i punkt obserwacyjny.

• Budynek sakralny. *Gotycki kościół w centrum miasta.*
• Wspólnota wiernych (Kościół). *Kościół katolicki.*
• Instytucja religijna. *Rozdział Kościoła od państwa.*
• Nabożeństwo (potocznie). *Po kościele poszliśmy na obiad.*

Odmiana

Przykłady użycia

• Spotkamy się przed kościołem o dziesiątej.Narzędnik po „przed”.
• Rodzina wraca z kościoła.Dopełniacz po „z”.
• Kościół ogłosił nowy dokument.Wielka litera, bo chodzi o instytucję.

Wielka czy mała litera?

Zasada jest prosta: kościół małą literą to budynek (*zwiedzamy kościół św. Anny*), a Kościół wielką literą oznacza instytucję lub wspólnotę (*Kościół katolicki*, *nauczanie Kościoła*). Pisownia ta pomaga uniknąć nieporozumień. W odmianie warto zapamiętać zmianę ó na o w formach z końcówką (*kościoła*, *kościołowi*) oraz zmianę ł w l przed e w miejscowniku: *w kościele*. Od rzeczownika wywodzą się kościelny (przymiotnik, a także rzeczownik oznaczający pracownika świątyni) i kościółek (zdrobnienie). Z kościołem kojarzy się ksiądz, wieża oraz religia, lecz słowo jest szersze niż każde z nich. Samą budowlę nazywamy czasem także świątynią, choć to słowo szersze, obejmujące też inne religie.