Kark: tył szyi i jedno z najstarszych „twardych” słów
Kark to tylna część szyi, od podstawy czaszki do barków. Wyraz występuje w licznych zwrotach, np. „na złamanie karku”.
Kark to tylna część szyi, ta, na której nosimy ciężary i czujemy napięcie po całym dniu przy biurku. Wyraz ma starą, prasłowiańską metrykę i jest bliski czeskiemu i chorwackiemu *krk*, które znaczy po prostu „szyja”. W tamtych językach ten sam rdzeń oznacza więc całą szyję, a w polszczyźnie zawęził się do jej tyłu.
- Tył szyi. *Boli mnie kark po długiej jeździe.*
- Część tuszy (kulin.). *Karkówka to mięso z karku wieprzowego.*
- Przenośnie: upór lub kłopot. *Mieć kogoś na karku.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Przykład |
|---|---|---|
| mianownik | kark | Kark mi sztywnieje. |
| dopełniacz | karku | Ból karku. |
| celownik | karkowi | Przyglądał się karkowi. |
| biernik | kark | Rozmasuj kark. |
| narzędnik | karkiem | Poruszył karkiem. |
| miejscownik | karku | W karku. |
Przykłady użycia
- Pędził na złamanie karku.Zwrot: bardzo szybko, ryzykownie.
- Wsiadł mi na kark, nie dał spokoju.Potocznie: uporczywie nękał.
- Nie schylił karku przed nikim.Wzniosły styl: nie ugiął się.
Frazeologia karku
- Skręcić kark — zginąć lub bardzo się potłuc, np. po upadku.
- Gnać na złamanie karku — jechać lub biec najszybciej, jak się da.
- Mieć kogoś na karku — być nękanym przez kogoś lub czymś.
- Twardy kark — upór; ludzie „twardego karku” to uparci.
- Warto zestawić go z głową i plecami: kark łączy jedno z drugim, a na rynku mięsnym trafia na patelnię jako mięso z karku.
Czym jest karkówka?
To mięso z tylnej części szyi wieprza, soczyste i lekko przerośnięte tłuszczem, świetne na grill.
Czy „kark” i „szyja” to to samo?
Nie dokładnie. Szyja to cała część między głową a tułowiem, a kark to jej tylna część.
Jak odmienić „kark”?
Kark, karku, karkowi, kark, karkiem, karku. Liczba mnoga „karki” bywa używana rzadko.