Godzina: sześćdziesiąt minut i dużo więcej
Godzina to jednostka czasu równa sześćdziesięciu minutom, a także określony moment w ciągu doby.
Godzina dzieli dobę na dwadzieścia cztery części. Dawniej wyraz oznaczał po prostu „odpowiedni czas”, a dopiero z czasem zawęził się do jednostki miary. W języku mamy też minutę i sekundę, które są jej częściami.
- Jednostka czasu. *Spacer trwał godzinę.*
- Moment w ciągu dnia. *Która godzina?*
- Pora na coś. *Wybiła godzina próby.*
- Zajęcia lub lekcja. *Mam dziś pięć godzin lekcyjnych.*
- Czas pracy lub otwarcia. *Godziny otwarcia sklepu: 8-20.*
Odmiana przez przypadki
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | godzina | godziny |
| Dopełniacz | godziny | godzin |
| Celownik | godzinie | godzinom |
| Biernik | godzinę | godziny |
| Narzędnik | godziną | godzinami |
| Miejscownik | o godzinie | o godzinach |
Przykłady użycia
- Spotkamy się o godzinie szóstej.Wersja uroczysta; w mowie zwykle: „o szóstej”.
- Poczekam jeszcze godzinę.Biernik w znaczeniu czasu: godzinę.
- Pociągi jadą co godzinę.Konstrukcja „co + biernik” oznacza regularność.
Godzina w zwrotach i przyimkach
- „O której godzinie” — poprawne, ale zwykle wystarcza „o której”.
- „Za godzinę” — to za sześćdziesiąt minut od teraz; „po godzinie” — to po upływie godziny.
- Godzina policyjna — czas, w którym obowiązuje zakaz przebywania na ulicy.
- Godzina zero — początek czegoś ważnego (np. akcji), z niemieckiego *Stunde Null*.
- Rdzeń: prasłowiańskie *godina*, od którego pochodzi też przymiotnik *godny* i słowo czas w znaczeniu pory.
Czy mówi się „godzina” czy „godzin”?
Zależy od przypadku. Dopełniacz liczby mnogiej to „godzin”: pięć godzin, wiele godzin.
Jak mówić o liczbie godzin?
Po liczebnikach 2-4 używamy formy „godziny”: dwie godziny, trzy godziny.
Czy „godzina” ma zdrobnienie?
Tak: godzinka, np. „poczekaj jeszcze godzinkę”. Jest nieformalne i łagodne.