Delta: litera, rzeka i szkolny wyróżnik
Delta to czwarta litera greckiego alfabetu, a także ujście rzeki rozdzielone na wiele ramion. W polskiej szkole delta to wyróżnik trójmianu kwadratowego.
Delta to słowo, które w jednej lekcji pojawia się trzy razy: raz w geografii, raz w matematyce, raz w grece. Zawdzięcza nazwę kształtowi trójkąta, bo wielka grecka litera Δ przypomina trójkątne ujście rzeki.
- Litera greckiego alfabetu (Δ, δ). *Delta to czwarta litera po alfie, bety i gammie.*
- Ujście rzeki w wiele ramion. *Delta Nilu jest bardzo żyzna.*
- W matematyce: wyróżnik równania. *Oblicz deltę i sprawdź, ile jest pierwiastków.*
- Skrzydło w kształcie trójkąta (lotnictwo). *Myśliwiec ze skrzydłem typu delta.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | delta | delty |
| Dopełniacz | delty | delt |
| Celownik | delcie | deltom |
| Narzędnik | deltą | deltami |
| Miejscownik | delcie | deltach |
Przykłady użycia
- Delta Dunaju to rezerwat przyrody wpisany na listę UNESCO.Nazwy geograficzne zapisujemy wielką literą.
- Delta jest dodatnia, więc równanie ma dwa rozwiązania.Język matematyki szkolnej w Polsce.
- W delcie rzeki osiedliło się wiele gatunków ptaków.Miejscownik „w delcie” (t zmienia się w c).
Od Herodota do tablicy w klasie
Nazwę „delta” dla ujścia Nilu wprowadził podobno Herodot, ponieważ obszar przypominał trójkąt. Podobnie jak alfa i beta, słowo pochodzi z greckiego alfabetu. W polskich szkołach delta oznacza wyróżnik funkcji kwadratowej, Δ = b² − 4ac. Jeśli delta jest ujemna, równanie nie ma rozwiązań w liczbach rzeczywistych. Przy odmianie pamiętaj o zmianie „t” w „c”, jak w „delcie”. Słowo kojarzy się też z rzeką i jej deltą u ujścia.
Czy delta rzeki to to samo co ujście?
Delta to szczególny typ ujścia, rozgałęziony na wiele ramion. Zwykłe ujście nie musi się dzielić.
Jak zapisać wielką deltę?
Symbolem Δ. Mała delta to δ, używana na przykład do oznaczania niewielkiej zmiany.