Analiza: rozkładanie na części, żeby zrozumieć całość
Analiza to szczegółowe badanie czegoś przez rozłożenie na elementy w celu zrozumienia jego budowy, przyczyn albo działania; przeciwieństwo syntezy.
Analiza to metoda poznawania świata przez dzielenie go na mniejsze części. Greckie „analysis” znaczy dosłownie „rozwiązywanie”, jakby problem był węzłem, który trzeba spokojnie rozsupłać. Pokrewne jest badanie, a efektem dobrej analizy bywa trafny wniosek.
- Szczegółowe zbadanie czegoś. *Analiza danych potwierdziła hipotezę.*
- Dział matematyki. *Analiza matematyczna uczy rachunku różniczkowego.*
- Badanie laboratoryjne. *Analiza krwi wykazała niedobór żelaza.*
- Przenośnie: roztrząsanie. *Długo trwała analiza porażki drużyny.*
Odmiana rzeczownika
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | analiza | analizy |
| Dopełniacz | analizy | analiz |
| Celownik | analizie | analizom |
| Biernik | analizę | analizy |
| Narzędnik | analizą | analizami |
| Miejscownik | analizie | analizach |
Analiza w zdaniu
- Zanim zdecydujesz, zrób dokładną analizę kosztów.Rada, styl neutralny.
- Eksperci przedstawili analizę sytuacji gospodarczej.Styl publicystyczny.
- W analizie zdania wyszukujemy podmiot i orzeczenie.Zastosowanie w gramatyce szkolnej.
Rodzina wyrazów i para aspektowa
- Czasownik: *analizować* (niedokonany), *przeanalizować* (dokonany): *analizował dane przez tydzień*, *przeanalizował je w godzinę*.
- Przymiotnik: *analityczny*; rzeczownik osobowy: *analityk*.
- Analiza i synteza: pierwsza rozkłada całość na części, druga składa części w całość.
- Fałszywy przyjaciel: angielskie *analysis* ma w liczbie mnogiej *analyses*, a polskie „analizy” odmienia się regularnie.
Czy analiza i badanie to to samo?
Nie do końca. Badanie to szerokie pojęcie, a analiza to jego etap: rozłożenie danych i ich interpretacja.
Jak brzmi dopełniacz liczby mnogiej?
Brzmi „analiz”, na przykład „zestaw analiz”.
Jak brzmi przymiotnik od słowa analiza?
To „analityczny”, na przykład „analityczny umysł” albo „podejście analityczne”. Od osoby, która ją prowadzi, powstaje rzeczownik „analityk”, a od rzeczy – „analizator”.