Album: zdjęcia, płyty i numer w indeksie studenta
Album to księga na zdjęcia, znaczki lub pocztówki, książka z ilustracjami oraz zestaw utworów muzycznych wydany jako całość.
Album to jedno z tych słów, które wygląda tak samo od wieków, a znaczy coraz więcej. Łaciński *album* znaczył „białą tablicę”, a dziś to wszystko, co zbiera kolekcje obrazów lub dźwięków. Wyraz stoi w rodzinie słów o bieli, takich jak *albinos*, a biel tablicy była po prostu powierzchnią do zapisu.
- Księga na zdjęcia lub pamiątki. *Rodzinny album leży na półce.*
- Książka z reprodukcjami. *Album o malarstwie Matejki.*
- Wydawnictwo muzyczne. *Zespół wydał nowy album.*
- Numer albumu (w uczelni). *Podaj numer albumu przy rejestracji.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | album | albumy |
| Dopełniacz | albumu | albumów |
| Celownik | albumowi | albumom |
| Narzędnik | albumem | albumami |
| Miejscownik | albumie | albumach |
| Wołacz | albumie! | albumy! |
Jak to brzmi
- Wkleiła do albumu zdjęcia z wakacji.Zwykły album fotograficzny.
- Ich najnowszy album trwa osiemdziesiąt minut.Znaczenie muzyczne: cały zestaw utworów.
- Mój numer albumu to 123456.Polska specyfika: studenci mają numer w indeksie.
Od białej tablicy do wydawnictwa
- Łaciński początek. *Album* znaczyło „białe” (przymiotnik rodzaju nijakiego), a Rzymianie nazywali tak białą tablicę do ogłoszeń.
- Przeniesienie znaczenia. Najpierw „księga na wpisy”, potem „księga na zdjęcia”, w XX wieku „zestaw nagrań”.
- Podobne wyrazy: *albumik* (zdrobnienie), *albumowy* (przymiotnik); osobne znaczenie ma *alba*, liturgiczna szata księdza.
- Z albumem łączą się zdjęcie, książka i muzyka.
Album czy płyta?
Płyta to nośnik, album to zawartość: całość utworów. Wydany album może być jednocześnie na kilku płytach.
Czy „album” zmienia się w liczbie mnogiej?
Tak: *albumy*, w dopełniaczu *albumów*. Łaciński wzór „alba” w polszczyźnie się nie przyjął.