Suma: od łacińskiego szczytu do wyniku dodawania
Suma to wynik dodawania albo łączna kwota pieniędzy. Od słowa pochodzi też „w sumie” i nazwa uroczystej mszy.
Suma to wynik, do którego dochodzimy po zsumowaniu kilku wartości. W codziennej polszczyźnie oznacza także łączną kwotę, na przykład „suma na rachunku”. Występuje w matematyce, księgowości i potocznych podsumowaniach.
- Wynik dodawania. *Suma kątów trójkąta wynosi 180 stopni.*
- Kwota pieniędzy. *Zapłacił niemałą sumę.*
- Uroczysta msza (przestarzale). *Poszli na sumę.*
- Podsumowanie, całość. *W sumie dobrze nam poszło.*
- Nazwa dzieła zbiorczego. *Suma teologiczna.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | suma | sumy |
| Dopełniacz | sumy | sum |
| Celownik | sumie | sumom |
| Biernik | sumę | sumy |
| Narzędnik | sumą | sumami |
| Miejscownik | sumie | sumach |
Przykłady użycia
- Suma wszystkich wydatków przekroczyła budżet.Język księgowości i matematyki.
- W sumie nie było źle.Potoczna fraza podsumowująca.
- Przekazał na cel charytatywny wysoką sumę.Neutralne, oficjalne.
Łaciński „szczyt” i słynne dzieło
Słowo pochodzi od łacińskiego *summa*, czyli „najwyższy, całość”. Stąd tytuł *Suma teologiczna* Tomasza z Akwinu, czyli zbiór podsumowujący całą wiedzę teologiczną. W języku liczb suma łączy kilka wielkości w jedną, a gdy chodzi o rezultat, bliskie jest słowo wynik. Zwróć uwagę na dopełniacz liczby mnogiej: „kilka sum”, bez końcówki. W matematyce szkolnej uczymy się, że suma nie zależy od kolejności składników, czyli dodawanie jest przemienne. W księgowości „suma kontrolna” pozwala sprawdzić poprawność danych, a w informatyce ten sam termin oznacza liczbę wyliczaną z pliku, by wykryć błędy.
Czym różni się suma od różnicy?
Suma to wynik dodawania, a różnica to wynik odejmowania.
Co znaczy „w sumie”?
To wyrażenie podsumowujące, mniej więcej „ogólnie rzecz biorąc” albo „wziąwszy wszystko pod uwagę”.
Jaka jest forma dopełniacza liczby mnogiej?
Brzmi „sum”, na przykład „kilka sum pieniężnych”. Ta forma bywa zaskakująca, bo końcówka pozostaje pusta, a samogłoska nie ulega zmianie.