Pot: wydzielina, wysiłek i zdradliwe słowo „potem”
Pot to wydzielina gruczołów skóry, która chłodzi ciało podczas wysiłku lub upału. W przenośni: trud, ciężka praca.
Pot to słowo ciała i pracy. W polszczyźnie krwią, potem i łzami zdobywa się to, co najcenniejsze, a „w pocie czoła” pracuje ktoś, kto naprawdę się napracował. Dosłownie to wydzielina, która ochładza organizm, a w przenośni synonim wysiłku. Pot kojarzy się z pracą i z gorącą pogodą, ale też ze stresem, bo zimny pot to reakcja na lęk.
- Wydzielina gruczołów potowych. *Pot spływał mu po czole.*
- Trud, wysiłek (przenośnie). *Dom zbudował w pocie czoła.*
- Reakcja na strach. *Obudził się zlany zimnym potem.*
- Wilgoć na przedmiotach (potocznie). *Szyby pokryły się potem.*
Odmiana rzeczownika pot
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | pot | poty |
| Dopełniacz | potu | potów |
| Celownik | potowi | potom |
| Biernik | pot | poty |
| Narzędnik | potem | potami |
| Miejscownik | pocie | potach |
Pot w zdaniach
- Spływał po nim pot, ale nie przerwał biegu.Opis fizyczny, neutralny.
- Pracowała w pocie czoła od świtu.Zwrot oznaczający ciężką, wyczerpującą pracę.
- Zlał go zimny pot.Przenośnie lub dosłownie: reakcja na silny stres.
Potem to nie pot
Najciekawsza pułapka to forma potem. W narzędniku rzeczownik pot brzmi dokładnie tak samo jak przysłówek „potem”, czyli „później”. Dlatego „zlany potem” i „zrobimy to potem” zawierają dwa różne wyrazy. Zwróć też uwagę na miejscownik: „w pocie” (t zmiękcza się do ci). Polski pot nie ma też nic wspólnego z angielskim *pot*, który znaczy garnek lub doniczkę. To klasyczny fałszywy przyjaciel, na którego warto uważać na lekcjach angielskiego.
Czym różni się pot od potu?
To dwie formy tego samego rzeczownika: pot (mianownik) i potu (dopełniacz). Mówisz: *Czuć zapach potu*.
Dlaczego mówimy „w pocie czoła”?
Zwrot nawiązuje do Księgi Rodzaju, gdzie mowa o chlebie spożywanym w pocie oblicza, a czoło zastąpiło tu z czasem oblicze.