Finał: koniec, który ma być najlepszy
Finał to ostatnia część czegoś, na przykład turnieju, koncertu lub opowieści, zwykle najbardziej emocjonująca. W sporcie to decydujące spotkanie o zwycięstwo w całej imprezie.
Finał pochodzi z łaciny, ale zakorzenił się głęboko w polskiej kulturze. Każdego stycznia „Finał” oznacza w Polsce także wielką zbiórkę Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy z czerwonym serduszkiem.
- Ostatnie spotkanie w turnieju. *Nasza drużyna dotarła do finału.*
- Zakończenie utworu lub wydarzenia. *Finał symfonii był porywający.*
- Przenośnie: rozstrzygnięcie sprawy. *Sprawa miała swój finał w sądzie.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | finał | finały |
| Dopełniacz | finału | finałów |
| Celownik | finałowi | finałom |
| Narzędnik | finałem | finałami |
| Miejscownik | finale | finałach |
Przykłady użycia
- W finale Pucharu Polski grały dwie najlepsze drużyny.Miejscownik: „w finale”, z miękkim „l”.
- Wielki finał programu obejrzało kilka milionów osób.Zwrot „wielki finał” jest typowy dla telewizji.
- Awansowała do finału po zaciętym półfinale.Pokrewne słowo: „półfinał”.
Rodzina słów i uwaga na formę
Od łacińskiego *finalis*, od *finis* (koniec), pochodzą finalista, półfinał, ćwierćfinał i finalizować (doprowadzać do końca). Uwaga na miejscownik: mówimy „w finale”, a nie „w finałe”. Nie mylmy też finału z angielskim final, bo po polsku to rzeczownik, a przymiotnik brzmi finałowy (*mecz finałowy*). Pokrewne wyrazy: turniej, koniec i mecz.
W muzyce klasycznej finał to ostatnia część cyklicznego utworu, zwykle w żywym tempie. Najsłynniejszy jest finał IX Symfonii Beethovena z „Odą do radości”. W teatrze mówi się o finale aktu, a w operze o finale z udziałem całego zespołu.
Czym jest Finał WOŚP?
To coroczna zbiórka pieniędzy na sprzęt medyczny dla dzieci, organizowana w styczniu, z czerwonym serduszkiem jako symbolem.
Czy mówi się „w finale” czy „w finałe”?
Poprawnie „w finale”. W miejscowniku twarde „ł” zmienia się w miękkie „l”, podobnie jak w „kanał — w kanale”.