Modder: wat blijft kleven aan je laarzen
Modder is een brij van water en aarde, zoals je die na regen op een weg of in een weiland vindt. Figuurlijk staat het voor lastercampagnes en vuile praktijken.
Modder is natte, zachte aarde die kleeft en spat. Wie 'met modder gooit', verliest vaak zelf terrein: het spreekwoord werkt als waarschuwing voor lasteraars. Het woord is dus zowel letterlijk als figuurlijk bruikbaar en komt in Nederland en Vlaanderen even vaak voor, vooral in herfst en winter.
- Natte brij van aarde en water. *De laarzen zaten onder de modder.*
- Figuurlijk: laster of vuile praktijken. *Er werd flink met modder gegooid.*
- Modderbad (kuur). *Ze ging naar een modderkuuroord.*
Vormen en samenstellingen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de modder | vrouwelijk, zonder meervoud |
| Bijvoeglijk | modderig | een modderig pad |
| Werkwoord | modderen | slordig bezig zijn |
| Samenstelling | modderbad | therapeutisch of recreatief |
| Samenstelling | modderschuiver | bij hardlooprace |
Modder in een zin
- Na de regen lag er overal modder.Letterlijk gebruik, neutraal.
- Hij trok haar naam door de modder.Figuurlijk: iemands reputatie schaden.
- We zijn aan het modderen met die oude computer.Spreektaal: je pruttelt wat aan, zonder duidelijk resultaat.
Uitdrukkingen met modder
- Met modder gooien — iemand zwartmaken. Wie dat doet krijgt het vaak zelf terug.
- Iemand door de modder halen — publiekelijk bekritiseren.
- In de modder blijven steken — vastlopen, letterlijk of figuurlijk.
- Verwante materialen: klei is plakkerig en heeft eigen gebruiksmogelijkheden, terwijl vuil en het moeras elk een eigen betekenis hebben.
Is modder hetzelfde als slijk?
Bijna. 'Slijk' is het oudere, plechtiger woord; modder is gewoon omgangstaal.
Heeft modder een meervoud?
Nee, het is een stofnaam. Je gebruikt het zonder lidwoord of in 'een laag modder'.