Ideaal: wat perfect is, of een doel om na te streven
Ideaal is een bijvoeglijk naamwoord voor iets dat volmaakt past. Als zelfstandig naamwoord is een ideaal een hoog doel waar je naar streeft.
Ideaal werkt in twee richtingen. Als bijvoeglijk naamwoord zegt het dat iets precies goed is, als zelfstandig naamwoord noemt het een doel waarvoor je zou willen leven. Het woord gaat terug op het Griekse idea, een term van Plato voor het zuivere voorbeeld van iets.
- Volmaakt, precies goed. *Ideaal weer voor een wandeling.*
- Streefbeeld (zelfstandig). *Ze streefde haar ideaal na.*
- Meervoud: overtuigingen. *Jonge mensen hebben idealen.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Bijvoeglijk | ideaal | Bij een zelfstandig naamwoord vaak: ideale. |
| Zelfstandig | het ideaal | Een het-woord. |
| Meervoud | idealen | Met -en. |
| Afleiding | idealistisch | Vol idealen. |
| Afleiding | idealiseren | Mooier voorstellen. |
Voorbeelden
- Dit appartement is ideaal voor een gezin.Gewoon bijvoeglijk gebruik.
- Hij bleef trouw aan zijn idealen.Meervoud, ernstig.
- Het is geen ideale oplossing, maar het werkt.Oplossing is een de-woord, dus ideale met een e.
Ideaal, perfect en idee
Het woord lijkt op idee, en dat is geen toeval, want beide komen van het Griekse idea. Een ideaal is echter meer dan een gedachte: het is een standaard waaraan je alles meet. Het lijkt ook op droom, maar een ideaal is serieuzer dan een droom. In Vlaanderen gebruik je ideaal zoals in Nederland. Wie het een doel noemt, bedoelt iets concreets, terwijl een ideaal vager en groter is.
Een idealist laat zich door zijn idealen leiden, een realist door de feiten. Het woord kan daardoor ook een lichte spot meedragen: idealistisch klinkt soms naïef. Toch is het begrip in de politiek onmisbaar, want elke beweging heeft idealen nodig om richting te geven.
Heeft ideaal een vergrotende trap?
Strikt genomen niet, want ideaal is al het hoogste. Toch hoor je idealer in spreektaal.
Wat is het verschil tussen ideaal en perfect?
Ideaal is gebonden aan een doel: ideaal voor iets. Perfect is zonder fouten.