Orkest: een groep musici onder één leiding
Een orkest is een grote groep musici die samen muziek maakt, meestal onder leiding van een dirigent. Het woord komt uit het Grieks.
Een orkest is een gezelschap musici dat samen speelt. Het woord betekende oorspronkelijk niet de muzikanten, maar de plek waar in het Griekse theater het koor danste. In de loop der eeuwen ging de naam over op de groep die in de ruimte vóór het podium zat. Een symfonieorkest telt vaak meer dan tachtig spelers, met strijkers, blazers en slagwerk. Een kleiner gezelschap rond een koor of solist heet vaak ensemble.
- Groep musici die samen spelen. *Het Koninklijk Concertgebouworkest.*
- De ruimte voor de musici. *De orkestbak ligt voor het toneel.*
- Figuurlijk: een samenspel van geluiden. *Een orkest van krekels klonk door de nacht.*
Vormen
| Eigenschap | Vorm | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Lidwoord | het | het orkest |
| Meervoud | orkesten | de grote orkesten |
| Verkleinwoord | orkestje | een orkestje |
| Samenstelling | strijkorkest | een strijkorkest |
| Samenstelling | harmonieorkest | het harmonieorkest van het dorp |
Orkest in zinnen
- Het orkest speelde de vijfde symfonie van Beethoven.Neutraal, bij concertverslagen.
- Op de bruiloft speelde een klein orkestje.Het verkleinwoord geeft een gezellig tintje.
- Op het feest speelde een orkest voor de dansers.Ouderwetser: een orkest voor bals en feesten.
Waar komt het woord vandaan?
- Grieks *orchēstra*: de dansplaats van het koor in het theater.
- Daarvan afgeleid *orcheisthai*, 'dansen'.
- Via Frans of Italiaans in het Nederlands terechtgekomen, met de betekenis 'groep musici'.
- Verwant met orkestreren: een muziekstuk voor orkest uitwerken, of figuurlijk iets slim organiseren.
Wat is het verschil tussen een orkest en een band?
Een orkest is groter en speelt vaak klassieke muziek met partituur. Een band is kleiner en speelt meestal pop of rock. Beide kunnen wel over muziek van elke stijl gaan.
Wie leidt een orkest?
Meestal een dirigent. Kleine orkesten spelen soms zonder.