Uwaga! Słowo, które ostrzega, chwali i karci
Uwaga to skupienie myśli na czymś, a także ostrzeżenie, komentarz lub negatywna notatka. Jako wykrzyknik służy do zwracania na coś czyjejś uwagi.
Uwaga to jedno z najbardziej uniwersalnych słów polszczyzny. Krzyczymy je na przejściu dla pieszych, wpisujemy w dzienniczku i ofiarowujemy rozmówcy, gdy go słuchamy. Za każdym razem kierujemy czyjś umysł w określone miejsce.
- Skupienie. *Słuchała z uwagą.*
- Ostrzeżenie. *Uwaga, mokra podłoga!*
- Komentarz. *Mam jedną uwagę do projektu.*
- Wpis o zachowaniu. *Dostał uwagę w dzienniku.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | uwaga | uwagi |
| Dopełniacz | uwagi | uwag |
| Celownik | uwadze | uwagom |
| Biernik | uwagę | uwagi |
| Narzędnik | uwagą | uwagami |
| Miejscownik | uwadze | uwagach |
Jak jej używać
- Zwróć uwagę na ten szczegół.Utrwalony związek: „zwrócić uwagę”.
- Dziękuję za uwagę.Formułka kończąca wystąpienie.
- Nie mogę skupić uwagi, jestem zmęczony.Naturalna kolokacja: „skupić uwagę”.
Związki frazeologiczne
- Brać pod uwagę — uwzględnić.
- Przyciągać uwagę — zwracać na siebie spojrzenia.
- Uwaga i pamięć: nie myl „zwrócić uwagę komuś” (upomnieć) z „zwrócić uwagę na coś” (zauważyć).
- Pisownia: celownik i miejscownik uwadze (g zmienia się w dz).
Uwaga ma też swoje miejsce w psychologii: bywa selektywna, gdy skupiamy się na jednym bodźcu, i podzielna, gdy próbujemy robić kilka rzeczy jednocześnie. W szkole mówimy o „uwadze nauczyciela”, a w ruchu drogowym o „zachowaniu szczególnej uwagi”. Za każdym razem chodzi o ten sam mechanizm kierowania myśli.
Czy „uwaga” może być w liczbie mnogiej?
Tak, „uwagi” to komentarze lub krytyka, np. „masz jakieś uwagi?”.
Jak napisać „Uwaga!” w ogłoszeniu?
Wielką literą z wykrzyknikiem, bez kropki.
Co to znaczy „zwrócić komuś uwagę”?
Upomnieć kogoś. „Zwrócić uwagę na coś” to z kolei zauważyć lub wskazać.