Sweter czy golf? Polskie nazwy ciepłej odzieży
Sweter to dzianinowa odzież wierzchnia noszona na górną część ciała, zwykle z długimi rękawami.
Sweter to ciepłe ubranie z dzianiny, wkładane przez głowę lub zapinane na guziki. Nazwa pochodzi od angielskiego *sweater*, czyli „coś, od czego się poci”, bo takie swetry nosili sportowcy, żeby zgubić wagę. W Polsce przyjęła się w XX wieku i wyparła starsze określenia. Zimą zakładamy go pod kurtkę albo płaszcz.
- Dzianinowa odzież. *Babcia zrobiła mi na drutach sweter w paski.*
- Rodzaje swetrów. *Sweter rozpinany, wciągany, z kołnierzem, norweski.*
- Cienki pulower. *Na wiosnę wystarczy cienki sweterek.*
Odmiana rzeczownika
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | sweter | swetry |
| Dopełniacz | swetra | swetrów |
| Celownik | swetrowi | swetrom |
| Biernik | sweter | swetry |
| Narzędnik | swetrem | swetrami |
| Miejscownik | swetrze | swetrach |
Sweter w zdaniu
- Włóż sweter, bo na dworze jest zimno.Czasownik *włożyć* + biernik; w mowie potocznej mówi się też *założyć*.
- Pobrudziłem rękaw swetra.Dopełniacz *swetra*: *e* z mianownika znika.
- W swetrze jest mi za gorąco.Miejscownik: *r* przechodzi w *rz*, więc *w swetrze*, nie „w swetre”.
Ruchome „e” i golf
- Ruchome e: w słowie *sweter* samogłoska *e* przed końcowym *r* znika w formach z końcówką: *swetra, swetrowi, swetrem*, ale w mianowniku jest obecna. Podobnie jak w *sen – snu* czy *pies – psa*. Nie każde słowo na *-er* tak się zachowuje: *numer* ma *numeru*, a nie „numra”.
- Golf: w polszczyźnie *golf* to sweter z półgolfem lub wysokim kołnierzem, nie dyscyplina sportu, choć nazwy są takie same.
- Wymowa: *sw* w tym słowie wymawia się zwykle jako *sf* ([sfɛtɛr]).
Czy mówi się „sweterze” czy „swetrze”?
Poprawnie tylko *w swetrze*. Forma „w sweterze” jest błędem wynikającym z pozostawienia ruchomego *e*.
Czy sweter to ubranie unisex?
Tak, ale w sklepach rozdziela się je na męskie, damskie i dziecięce; sprawdź też spodnie i inne części zestawu.