Opis: od pisania „dookoła” do nie do opisania
Opis to przedstawienie słowami wyglądu, cech lub przebiegu czegoś. Jest też typem wypowiedzi szkolnej i krótkim tekstem pod zdjęciem, produktem lub profilem.
Opis powstaje, gdy chcesz oddać słowami coś, co widzisz. Słowo zbudowano z przedrostka „o-” i rdzenia „pis-”, czyli dosłownie „pisanie dookoła rzeczy”. W szkole to klasyczne ćwiczenie: opis postaci, opis krajobrazu albo opis przedmiotu.
- Przedstawienie słowami. *Opis wyglądu świadka był dokładny.*
- Tekst o produkcie. *Opis towaru znajdziesz pod zdjęciem.*
- Wypowiedź szkolna. *Opis postaci z lektury.*
- Krótka informacja o sobie. *Dodaj opis do profilu.*
Odmiana i aspekt czasownika
| Forma | Zapis | Uwaga |
|---|---|---|
| Rzeczownik, mianownik | opis | opisy |
| Rzeczownik, dopełniacz | opisu | opisów |
| Czasownik dokonany | opisać | opiszę |
| Czasownik niedokonany | opisywać | opisuję |
| Czas przeszły | opisał / opisała | on / ona |
Jak go użyć
- Napisałem opis swojego pokoju na ocenę.Typowe zadanie szkolne.
- Piękno tych gór jest nie do opisania.Utrwalony zwrot, w którym „opis” stoi w dopełniaczu.
- Opis produktu zawierał błędy.Neutralne, handlowe użycie.
Opis w rodzinie słów
Od rdzenia „pis-” pochodzi cała rodzina: napis, przepis, zapis, wpis, pismo. Opisać znaczy dokładnie przedstawić, a opisywać robić to wielokrotnie albo w trakcie. Frazeologizm „ponad wszelki opis” oznacza coś tak wielkiego, że słowa nie wystarczą. Na stronach z potrawami przepis mówi, jak coś przygotować, a opis dania zdradza tylko jego wygląd i smak. Dobry opis wymaga trzech rzeczy: konkretnych szczegółów, porządku i właściwego słownictwa. Zwykle zaczyna się od ogółu, a potem przechodzi do detali.
Czy opis i definicja to to samo?
Nie. Definicja wyjaśnia znaczenie słowa, a opis przedstawia konkretną osobę, rzecz lub zdarzenie.
Jak się mówi: nie do opisania czy nie do opisu?
Poprawnie „nie do opisania”. To utrwalony zwrot z bezokolicznikiem, a nie z rzeczownikiem w dopełniaczu.