Księżyc czy Księżyc? Nazwa własna i zwykły rzeczownik

W nocy patrzysz na księżyc w pełni i widzisz jego plamy. Słowo „księżyc” jest pokrewne „księciu”: etymolodzy wiążą je z prasłowiańskim określeniem syna lub młodszego władcy. To rodzima nazwa, a nie zapożyczenie z łaciny, w której księżyc to *luna*.

• Satelita Ziemi. *Księżyc krąży wokół Ziemi.*
• Satelita innej planety. *Księżyce Jowisza.*
• Faza lub kształt. *Księżyc w nowiu.*
• Miesiąc (dawne). *Przeżył pięć księżyców.*

Odmiana

Przykłady użycia

• Księżyc wzeszedł nad lasem.Mała litera w ogólnym znaczeniu.
• Lądowanie na Księżycu odbyło się w 1969 roku.Nazwa własna, wielka litera.
• Zakochani spacerowali przy świetle księżyca.Dopełniacz po „światło”.

Wielka i mała litera oraz frazeologia

W astronomii Księżyc wielką literą oznacza naturalnego satelitę Ziemi, a małą literą to ogólny termin: *księżyce Marsa*. W zwykłym tekście literackim większość autorów pisze go małą. Do frazeologii należą księżyc w nowiu, księżyc w pełni oraz *jakby z księżyca spadł* (o kimś, kto nie wie, co się dzieje). Kojarzymy go ze słońcem, nocą i niebem, bo to jeden z podstawowych elementów krajobrazu. Przymiotnik od niego to księżycowy: *światło księżycowe*, *krajobraz księżycowy*. W miejscowniku mamy końcówkę -u, nie „-e”: *na księżycu*. W dawnej polszczyźnie słowo oznaczało też miesiąc, stąd *przez wiele księżyców* w tekstach literackich.