Krowa: zwierzę, które karmi pół kraju i wiele przysłów
Krowa to samica bydła domowego hodowana głównie dla mleka i mięsa. W mowie potocznej bywa też obraźliwym określeniem kobiety.
Krowa to dorosła samica bydła domowego, od wieków obecna na polskiej wsi. O krowie mówi się w języku więcej, niż sama kiedykolwiek zaryczy: prawie każde jej wspomnienie to przysłowie albo porównanie. Samiec to byk, młode to cielę, a dach nad głową zapewnia jej obora.
- Zwierzę gospodarskie. *Babcia trzyma dwie krowy na łące za domem.*
- Obelga wobec kobiety (wulgarne, potoczne). *Nazwał ją krową, więc wyszła z pokoju.*
- Element frazeologii. *Święta krowa* — ktoś lub coś, czego nie wolno krytykować. Zwierzę jest świętością w hinduizmie, stąd skojarzenie.
- Źródło nabiału. Od krowy pochodzą mleko, śmietana i ser.
Odmiana przez przypadki
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik (kto? co?) | krowa | krowy |
| Dopełniacz (kogo? czego?) | krowy | krów |
| Celownik (komu? czemu?) | krowie | krowom |
| Biernik (kogo? co?) | krowę | krowy |
| Narzędnik (z kim? z czym?) | krową | krowami |
| Miejscownik (o kim? o czym?) | krowie | krowach |
Krowa w zdaniu
- Rano wyprowadziliśmy krowy na pastwisko.Zwykły, neutralny styl.
- Wszyscy wiedzą, ale nikt nie powie, bo to święta krowa firmy.Przenośnia, styl publicystyczny.
- Ile mleka dała dziś krowa?Po „ile” stoi dopełniacz: ile mleka.
Przysłowia i powiedzenia
- Jak krowie na rowie — tłumaczyć coś bardzo prosto i dobitnie, najczęściej komuś, kto i tak nie rozumie.
- Krowa, która dużo ryczy, mało mleka daje — kto głośno się chwali, ten niewiele robi.
- Święta krowa — osoba lub instytucja uznana za niepodlegającą krytyce.
- Pisownia: dopełniacz liczby mnogiej krów ma *ó*, choć mianownik *krowa* go nie ma — to klasyczne wymiana *o : ó*.
Czy krowa i byk to ten sam gatunek?
Tak, to samica i samiec bydła domowego. Samica po pierwszym wycieleniu nazywa się krową, wcześniej jest jałówką.
Dlaczego „krowa” jako obelga jest wulgarna?
To ostra obraza kobiety, mająca sugerować ociężałość lub głupotę. Unikaj jej w oficjalnych tekstach.
Czy krowa daje mleko przez cały rok?
Nie, tylko po wycieleniu. Mleko jest przeznaczone dla cielęcia, a nadwyżkę odbiera rolnik.