Straż: pożarna, miejska czy graniczna? Co oznacza to słowo
Straż to grupa osób pilnująca bezpieczeństwa albo porządku, a także samo pełnienie warty i nazwa wielu służb, np. straży pożarnej.
Straż to rzeczownik rodzaju żeńskiego, choć kończy się na spółgłoskę. Mówimy „ta straż” i „stać na straży”, a każda służba, od pożarnej po graniczną, ma swój własny zakres zadań. Warto je odróżniać, szczególnie gdy trzeba szybko wezwać pomoc, bo każda z nich zajmuje się czym innym.
- Służba pilnująca porządku. *Straż pożarna przyjechała w pięć minut.*
- Warta, czuwanie. *Żołnierze pełnili straż przy bramie.*
- Ochrona wartości lub zasad. *Stoi na straży praworządności.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | straż | straże |
| Dopełniacz | straży | straży |
| Celownik | straży | strażom |
| Biernik | straż | straże |
| Narzędnik | strażą | strażami |
| Miejscownik | straży | strażach |
Przykłady użycia
- Wezwaliśmy straż pożarną do pożaru w piwnicy.Nazwa służby; w nazwach własnych pisze się wielką literą.
- Straż miejska wystawiła mandat za złe parkowanie.Służba samorządowa, nie policja.
- Sędzia stoi na straży przestrzegania reguł.Znaczenie przenośne, język publicystyczny.
Numery alarmowe
W Polsce straż pożarną wzywa się pod numerem 998, policję pod 997, pogotowie pod 999, a numer 112 łączy ze wszystkimi służbami. Straż miejska ma numer 986. Jeśli widzisz pożar, dzwoń od razu, nawet gdy nie jesteś pewien skali. Nie myl straży z policją: straż miejska pilnuje głównie porządku w gminie i nie ma wszystkich uprawnień policji.
Czy straż to to samo co ochrona?
Nie. Straż to zwykle służba publiczna lub społeczna, a ochrona to najczęściej usługa prywatna.
Jak pisać nazwy służb?
Pełną nazwę urzędową piszemy wielką literą, np. Państwowa Straż Pożarna, a w zdaniu ogólnym małą: „straż pożarna”.