Demon: od Sokratesa do piekła
Demon to nadprzyrodzona istota, zwykle zła, występująca w wierzeniach i literaturze. Dla starożytnych Greków daimon był po prostu duchem, który mógł pomagać lub szkodzić.
Demon brzmi groźnie, ale początkowo wcale taki nie był. Grecki *daimon* oznaczał ducha pośredniczącego między ludźmi a bogami, a Sokrates mówił o swoim wewnętrznym „demonie”, który ostrzegał go przed błędami.
- Zła istota nadprzyrodzona. *W legendzie demon strzegł skarbu.*
- Przenośnie: człowiek opętany pasją. *Jest demonem prędkości na torze.*
- Uosobienie wady. *Demon hazardu zniszczył mu życie.*
Odmiana
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | demon | demony |
| Dopełniacz | demona | demonów |
| Celownik | demonowi | demonom |
| Biernik | demona | demony |
| Narzędnik | demonem | demonami |
| Miejscownik | demonie | demonach |
Przykłady użycia
- Pokonał własne demony i wrócił do pracy.Przenośnia: „własne demony” to lęki i nałogi.
- Bohater walczy z demonem z piekła rodem.Styl fantasy i horroru.
- W starożytnej Grecji demon nie musiał być zły.Znaczenie historyczne, neutralne.
Demon, diabeł, duch
- Diabeł to w chrześcijaństwie władca zła, a słowo jest też często używane w przekleństwach.
- Duch bywa dobry lub zły, a także oznacza zjawę lub psychikę.
- Demon to jeden z wielu pomniejszych złych duchów lub symbol wewnętrznej siły.
Warto zwrócić uwagę na biernik demona, który dla rzeczowników żywotnych brzmi tak samo jak dopełniacz. Rzeczownik jest rodzaju męskiego, a żeński odpowiednik, rzadko używany, to *demonica*. Jego przeciwieństwem w wierzeniach jest anioł.
W literaturze słowo kojarzy się z poematem Lermontowa „Demon”. W kulturze popularnej pojawia się w grach i filmach grozy, a w żargonie określa kogoś o niezwykłym, niemal nadludzkim talencie.
Czy demon to to samo co diabeł?
W języku potocznym tak, ale w ścisłym sensie diabeł jest jeden, a demonów wiele.
Co to jest „demon prędkości”?
To człowiek, który uwielbia szybką jazdę. Wyrażenie jest potoczne i żartobliwe.