Vet: een heerlijk woord met vier gezichten
Vet is een stof in voedsel en lichaam, een bijvoeglijk naamwoord voor dik of vettig, jongerentaal voor 'heel gaaf' en een lettertype in dikgedrukte schrift.
Vet werkt als zelfstandig naamwoord én als bijvoeglijk naamwoord, en sinds de jaren negentig ook als bijwoord in jongerentaal. Het vette cadeau dat je krijgt, is dus niet per se calorierijk: het is gewoon geweldig. Daarnaast herken je het in *vetgedrukt*, het schrift dat opvalt. Je smeert ook met olie, maar dat is vloeibaar vet.
- Vetstof in voedsel of lichaam (zelfstandig naamwoord). *Spek bevat veel vet.*
- Dik of vettig (bijvoeglijk naamwoord). *Een vette hap.*
- Gaaf, heel goed (jongerentaal). *Wat een vette auto!*
- Dikgedrukt (typografie). *Zet de titel vet.*
Vormen van vet
| Vorm | Woord | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Zelfstandig naamwoord | het vet | Vet is een voedingsstof. |
| Meervoud | vetten | Verzadigde vetten. |
| Verbogen vorm | vette | Een vette kat. |
| Vergrotende trap | vetter | Vetter dan gedacht. |
| Overtreffende trap | vetst | De vetste hap. |
Vet in zinnen
- Dit gerecht zit vol vet.Neutraal, over voeding.
- We hebben vet gelachen.Jongerentaal; 'vet' versterkt hier het werkwoord, zoals 'heel'.
- Hij kreeg zijn vet van de trainer.Idioom: 'zijn vet krijgen' is de straf krijgen die hij verdient.
Een tegenstelling met 'dik'
Ook al beschrijven vet en dik soms hetzelfde, ze hebben een eigen betekenis. Dik gaat over omvang, vet over de stof. Je zegt 'een dikke man' maar 'een vet stuk spek'. De jongerentaalbetekenis, zoals in 'vet cool', hoor je al jaren, maar blijft informeel. In de typografie is vet de dikkere variant van een letter, zoals in woordenboeken.
Is vet in jongerentaal onbeleefd?
Nee, het is informeel en positief bedoeld. Gebruik het niet in formele brieven.
Wat is het verschil tussen vet en olie?
Vet is bij kamertemperatuur vast of zacht, olie is vloeibaar. Beide bevatten vetzuren.