Rivaal: de man of vrouw aan dezelfde stroom
Een rivaal is iemand die met jou strijdt om hetzelfde doel, zoals een positie, een titel of de liefde van een ander.
Je rivaal is iemand die precies hetzelfde wil als jij. Een rivaal is niet per se een vijand: hij of zij jaagt vooral op dezelfde prijs. Het woord hoor je in sport, zakenleven en verhalen over liefde, en het heeft een opvallende herkomst.
- Concurrent. *Ajax en Feyenoord zijn al decennia rivalen.*
- Mededinger in de liefde. *Zijn rivaal won het hart van haar.*
- Evenknie. *Ze vond in haar nieuwe collega een waardige rivaal.*
Vormen
| Kenmerk | Vorm | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Lidwoord | de | de rivaal |
| Meervoud | rivalen | oude rivalen |
| Bijvoeglijk | rivaliserend | rivaliserende bendes |
| Werkwoord | rivaliseren | met elkaar rivaliseren |
| Zelfstandig naamwoord | rivaliteit | een felle rivaliteit |
Rivaal in een zin
- Zijn grootste rivaal werd tweede.Neutraal, vaak in sport.
- De twee bedrijven zijn rivalen op de huizenmarkt.Zakelijk, ongeveer synoniem met concurrent.
- Ze rivaliseren om de hoofdrol.Werkwoordelijke vorm, met voorzetsel om.
Waarom een rivaal met een rivier te maken heeft
Het Latijnse *rivalis* betekende letterlijk 'iemand die dezelfde beek gebruikt', afgeleid van *rivus*. Twee boeren die uit dezelfde rivier water haalden, konden elkaar in de weg zitten, en zo kreeg het woord de zin van mededinger. In het Nederlands kwam het via het Frans *rival*. Een rivaal is iets anders dan een vijand: je kunt een rivaal respecteren en zelfs bevriend zijn. Bij sport spreekt men ook van *aartsrivaal* voor de grootste tegenstander, zoals bij een derby tussen clubs uit dezelfde stad of regio. Het woord klinkt formeler dan *concurrent*, maar niet verouderd.
Is een rivaal hetzelfde als een vijand?
Nee. Een vijand wil je schaden, een rivaal wil hetzelfde als jij. Een vijand is vaak persoonlijk, een rivaal meestal functioneel.
Kan rivaal ook een vrouw zijn?
Ja. De rivaal is een algemene vorm voor mannen en vrouwen.