Gids: wie je de weg wijst en wat je in handen houdt
Een gids is iemand die je rondleidt of de weg wijst, maar ook een boek vol praktische informatie. In België heet een padvinderster een gids.
Een gids wijst je de weg, of dat nu een mens met een paraplu is, een boekje in je rugzak of een vriendelijke app op je telefoon. Voor een man of een vrouw gebruik je hetzelfde woord, dus je hoeft niet te kiezen tussen mannelijk en vrouwelijk.
- Rondleider. *De gids vertelde over de geschiedenis van de burcht.*
- Naslagwerk of handleiding. *Een gids voor beginnende tuiniers.*
- Leidsman of voorbeeld (figuurlijk). *Haar principes dienden als gids.*
- Padvinderster in België. *Ze is lid van de gidsen.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de gids | Voor mensen en voor boeken. |
| Meervoud | gidsen | Regelmatig. |
| Verkleinwoord | gidsje | Een klein boekje. |
| Samenstelling | reisgids, museumgids | Persoon of boek. |
| Samenstelling | Gouden Gids | Het telefoonboek met bedrijven. |
Gids in een zin
- De gids nam ons mee door de oude binnenstad.Neutraal; in Vlaanderen zegt men soms ook 'stadsgids'.
- Ik heb een gids voor de wandeling gekocht.Boek of boekje; vaak afgekort in de samenstelling.
- Zij is al jaren gids bij de scouts.In Vlaanderen de gewone benaming voor een meisje in de jeugdbeweging.
Herkomst en regionaal gebruik
Het woord is een leenwoord uit het Frans (*guide*), dat zelf teruggaat op een Germaans werkwoord voor 'wijzen'. In Vlaanderen heet de meisjesorganisatie van de scouts 'gidsen', een betekenis die in Nederland nauwelijks bekend is. Een gids hoort bij elke reis, en vaak ook bij een bezoek van een gast aan een nieuwe stad.
Wat is het verschil tussen gids en gidsen?
Gids is het zelfstandig naamwoord, gidsen het meervoud en tevens een werkwoord: 'iemand gidsen'.
Is een gids altijd een persoon?
Nee, het kan ook een boek of een digitale toepassing zijn.
Hoe zeg je dat in het Engels?
Guide, en het Nederlandse woord is er rechtstreeks aan verwant.