Een bandiet is letterlijk een verbannen man
Een bandiet is een misdadiger of rover, vaak iemand die in een bende werkt. Het woord kan ook gebruikt worden voor een ondeugend kind.
Een bandiet is een misdadiger, vaak een straatrover of lid van een bende. Het woord komt uit het Italiaans en betekent letterlijk "verbannen", dus iemand buiten de wet. In de omgangstaal kan het ook liefkozend gebruikt worden voor een ondeugend kind.
- Misdadiger. *De bandiet ontsnapte met de buit.*
- Struikrover. *De bandieten overvielen de postkoets.*
- Ondeugend kind (liefkozend). *Wat een kleine bandiet is het toch!*
Vormen
| Kenmerk | Vorm | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de bandiet | de-woord |
| Meervoud | bandieten | met -en |
| Verkleinwoord | bandietje | vaak liefkozend |
| Samenstelling | bandietenbende | groep misdadigers |
| Verwant | bandiet-achtig | scherts |
Zo gebruik je het
- De bandieten werden door de politie opgepakt.Journalistiek, soms een tikje ouderwets.
- Die kleine bandiet heeft de koekjes opgegeten!Liefkozend, huiselijk register.
- In de film overvielen de bandieten de trein.Vaak in avonturenverhalen en westerns.
Herkomst en verwante woorden
Het woord komt uit het Italiaans (*bandito*), afgeleid van *bandire*, "verbannen, buiten de wet stellen". Zo is een bandiet in oorsprong iemand die uit de gemeenschap is gezet. Een bandiet is verwant aan boef en dief, maar heeft een romantischer, avontuurlijker toon. Een rover is een nauwere verwant: iemand die geweld gebruikt om buit te maken. In het Nederlands gebruik je *bandiet* weinig in juridische taal; daar zeg je *verdachte* of *dader*. Bij kinderen klinkt het speels, bij volwassenen eerder dreigend.
Is bandiet een scheldwoord?
Het kan beledigend zijn voor een volwassene, maar is liefkozend bij kinderen.
Wat is het verschil tussen bandiet en rover?
Een rover steelt met geweld. Een bandiet is breder: iedere misdadiger buiten de wet.