Czynsz: opłata za mieszkanie, której nazwa przyszła z niemieckiego
Czynsz to regularna opłata za używanie cudzego mieszkania, lokalu albo ziemi, wnoszona najczęściej co miesiąc właścicielowi lub zarządcy.
Czynsz to jedna z tych opłat, które wracają co miesiąc, a słowo ma zaskakująco długą historię. Wyraz przyszedł do polszczyzny ze średnio-wysokoniemieckiego zins, a ten z łacińskiego census – rejestru, od którego liczono podatek. Dziś oznacza przede wszystkim należność za wynajem, ale dawniej płacili go też chłopi za ziemię.
- Opłata za najem lokalu. *Czynsz za kawalerkę wynosi dwa tysiące złotych.*
- Opłata za dzierżawę gruntu. *Rolnik płaci roczny czynsz dzierżawny.*
- Świadczenie w dawnym feudalizmie. *Chłopi oddawali dworowi czynsz w pieniądzach lub płodach.*
- Opłata w mieszkaniu spółdzielczym i komunalnym. *Czynsz obejmuje fundusz remontowy.*
Odmiana przez przypadki
| Przypadek | Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|---|
| Mianownik | czynsz | czynsze |
| Dopełniacz | czynszu | czynszów |
| Celownik | czynszowi | czynszom |
| Narzędnik | czynszem | czynszami |
| Miejscownik | czynszu | czynszach |
| Wołacz | czynszu! | czynsze! |
Przykłady użycia
- Czynsz płacimy do dziesiątego dnia miesiąca.Typowy zapis w [umowie](/dictionary/umowa) najmu.
- Podnieśli mi czynsz o piętnaście procent.Podwyżka czynszu to częsty temat sporów.
- Czy w czynszu jest woda?Pytanie o to, co obejmuje opłata; zwykle licznik rozlicza się osobno.
Czynsz a opłaty dodatkowe
- Czynsz najmu – kwota za samo korzystanie z lokalu.
- Opłaty eksploatacyjne – woda, ogrzewanie, wywóz śmieci; płaci się je osobno lub razem z czynszem.
- Kamienica czynszowa – dawny typ domu budowanego pod wynajem; stąd potoczne *czynszówka*.
- Pisownia. Cz-y-n-sz, bez ż; w dopełniaczu czynszu, a nie *czyńsz*.
Czy czynsz to to samo co rent?
Prawie: angielskie rent odpowiada czynszowi najmu, ale polski czynsz brzmi bardziej urzędowo.
Czy czynsz obejmuje opłaty za media?
To zależy od umowy. Często prąd i gaz rozlicza się osobno, a w spółdzielni czynsz zawiera część kosztów utrzymania budynku; zobacz też koszt.