Wortel: onder de grond, op je bord en in de wiskunde
Een wortel is het deel van een plant dat in de grond zit, en ook een oranje groente. In de wiskunde is het de uitkomst van worteltrekken.
Wortel is een woord met een ondergrondse kracht. Ook de oranje groente is een wortel, maar de wiskundige wortel van negen is gewoon drie. Het woord komt zowel in tuinen, keukens als lesboeken voor.
- Deel van een plant onder de grond. *Deze boom heeft diepe wortels.*
- Oranje groente. *Een gekookte wortel bij het eten.*
- Wiskundige term. *De wortel uit negen is drie.*
- Oorsprong, figuurlijk. *Hij is trots op zijn wortels.*
Vormen en samenstellingen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de wortel | Een de-woord |
| Meervoud | wortels | Met -s |
| Verkleinwoord | worteltje | Vaak voor de groente |
| Werkwoord | wortelen | Bomen wortelen diep; geworteld |
| Samenstelling | wortelkanaal | Behandeling in het gebit |
Wortel in een zin
- De bomen schieten wortel in de zachte grond.Letterlijk en figuurlijk: wortel schieten.
- Ik schil een wortel voor de soep.Als groente.
- De wortel uit zestien is vier.Wiskunde, vierkantswortel.
Peen of wortel?
In een groot deel van Nederland en Vlaanderen heet de oranje groente gewoon wortel, maar in sommige regio's hoor je ook peen. Een andere vaak onbekende betekenis is die in het gebit: het wortelkanaal. Een wortel zit net als het zaad onder de grond voordat een plant groeit. Wie wortel schiet, blijft ergens hangen. Op groenteafdelingen vind je wortels bij de groente.
Hoe zeg je wortel in Brabant?
In Noord-Brabant en Limburg hoor je ook peen, in de rest van Nederland vooral wortel.
Wat is een wortelkanaal?
Een kanaaltje in een tand dat bij een wortelkanaalbehandeling schoongemaakt wordt.