Wet: regel van de overheid en regel van de natuur
Een wet is een bindende regel die door de overheid is vastgesteld, of een vaste natuurlijke regelmaat zoals de wet van de zwaartekracht.
Een wet is een regel waaraan iedereen zich moet houden. Het woord werkt in twee werelden: de juridische en de natuurkundige, en in beide betekent het dat er geen ontkomen aan is. De overheid maakt wetten, de natuur kent wetten, en wie ze overtreedt krijgt in beide gevallen vroeg of laat gevolgen. Verwante woorden zijn recht en regel.
- Wettelijke regel vastgesteld door het parlement. *Een wet tegen discriminatie.*
- Natuurwet. *De wet van de zwaartekracht.*
- Vaste regelmaat of gewoonte. *De wet van Murphy.*
- De wet als instantie. *Hij kwam in conflict met de wet.*
Vormen van wet
| Vorm | Woord | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Lidwoord | de wet | De wet is streng. |
| Meervoud | wetten | Nieuwe wetten. |
| Verkleinwoord | wetje | Een wetje. |
| Samenstelling | wetboek | Het Wetboek van Strafrecht. |
| Samenstelling | wetgever | De wetgever beslist. |
Wet in zinnen
- De nieuwe wet gaat volgend jaar in.Standaardtaal in nieuwsberichten.
- In naam der wet: staan blijven!Plechtige, formele zegswijze van politiefilms.
- Hij nam de wet in eigen handen.Uitdrukking: zelf recht spreken, buiten de rechter om.
Wet, weten en de Wetstraat
Pas op voor verwarring met *weten*: *wetenschap* is afgeleid van weten, 'kennis hebben', en is dus geen kleinere wet. In België is de *Wetstraat* in Brussel het symbool van de federale politiek, zoals Den Haag in Nederland: een journalist die 'in de Wetstraat' werkt, volgt het politieke nieuws. In het Nederlands zeg je ook *wettig*, *wettelijk* en *wetteloos*, afleidingen die alle dezelfde kern delen.
Wat is het verschil tussen wet en regel?
Een wet is een door het parlement vastgestelde regel; een regel kan ook door een school, club of bedrijf zijn bedacht.
Is wetenschap afgeleid van wet?
Nee. Wetenschap komt van weten, 'kennis hebben'. Wet is een apart woord.