Toets: een examen, een knop en een vleugje stijl
Een toets is een korte schriftelijke test, een knop op een toetsenbord of piano, of een lichte aanraking, zoals een toets van humor.
Een toets meet iets: kennis, kracht of kwaliteit. Het woord komt van het werkwoord *toetsen*, dat vroeger betekende: met een steen over goud strijken om de echtheid te bepalen. Zo leeft de oude toetssteen voort in de schoolbanken. Een toets kan een proef zijn, maar ook een knop op een piano.
- Korte test. *Een toets over hoofdstuk drie.*
- Knop of toetsenbord. *De toets voor spatie.*
- Aanraking of kleine hoeveelheid. *Met een toets van citroen.*
- Beoordelingsproces. *De toets der kritiek.*
Vormen
| Vorm | Woord | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Zelfstandig naamwoord | de toets | een lastige toets |
| Meervoud | toetsen | pianotoetsen |
| Verkleinwoord | het toetsje | een toetsje van groen |
| Werkwoord | toetsen | ze toetst haar ideeën |
| Samenstellingen | toetsenbord, toetsvraag | het toetsenbord van de laptop |
Zo gebruik je het
- Morgen hebben we een toets wiskunde.Schooltaal; korter dan een examen.
- Druk op de toets met de pijl omhoog.Technische gebruikstaal.
- Haar kleding had een toets van elegantie.Figuurlijk en wat literair.
De toetssteen
Een *toetssteen* was een zwarte steen waarmee goudsmeden edelmetaal controleerden: door het metaal erover te strijken, zag je aan de kleur van de streep of het echt was. Daarvan is de uitdrukking *de toets der kritiek doorstaan* afgeleid: iets blijkt stand te houden als het getest wordt. Op school is het verschil tussen een *toets* en een *examen* vooral een kwestie van omvang. Zwaarder dan een toets is een examen.
Wat is het verschil tussen toets en examen?
Een toets is kort en telt vaak maar voor een deel, een examen is groter en bepaalt of je slaagt.
Wat is een toets in de muziek?
Een toets is ook een witte of zwarte toets op een piano.