Wat is een ladder? Van klusgereedschap tot gladde kous
Een ladder is een draagbaar klimtoestel met sporten tussen twee lange stijlen. Ook een gelopen steek in een kous of panty heet een ladder.
Een ladder is zo oud als het klussen zelf, maar het woord doet veel meer dan alleen sporten en stijlen. Zodra een steek loopt, heb je een ladder in je kous, en wie hogerop wil, beklimt de ladder van de carrière.
- Klimtoestel. *Zet de ladder tegen de muur voordat je de dakgoot schoonmaakt.*
- Gelopen steek in een kous. *Ik zat met een ladder in mijn panty de vergadering in.*
- Figuurlijk: opklimmende reeks. *Hij werkte zich omhoog op de maatschappelijke ladder.*
Vormen van ladder
| Kenmerk | Vorm | Toelichting |
|---|---|---|
| Lidwoord | de ladder | de-woord |
| Meervoud | ladders | ook als werkwoord: ladderen |
| Verkleinwoord | laddertje | zelden gebruikt |
| Samenstelling | trapladder | ook touwladder, brandladder |
| Werkwoord | de kous laddert | ik, jij, hij: ladder, ladder(t) |
Ladder in de praktijk
- Pak even de ladder uit de schuur.Neutraal; in heel het taalgebied is dit gewoon een ladder, ook als hij opklapbaar is.
- Mijn nieuwe kousen ladderen al na één dag.Werkwoord ‘ladderen’; regelmatig, voltooid deelwoord ‘geladderd’.
- Zij stond bovenaan de ladder in het bedrijf.Figuurlijk, vaak gecombineerd met ‘carrière’ of ‘sociale’.
Herkomst en verwarring
Het woord gaat terug op het Middelnederlands *ladere* en is verwant met het Engelse *ladder* en het Duitse *Leiter*. Let op het verschil met een trap: een ladder staat los en leun je ergens tegenaan, een trap zit vast in het gebouw. Voor de kous geldt dat een panty met een ladder bijna altijd bij de afvalbak belandt.
Is een ladder hetzelfde als een trap?
Nee. Een trap is een vaste verbinding tussen verdiepingen, een ladder is losstaand of tegen een wand bevestigd en heeft smalle sporten.
Hoe heet het werkwoord bij een gelopen steek?
Gewoon als ladder; het werkwoord is ladderen, bijvoorbeeld: ‘Mijn panty is geladderd.’