Het heft in handen nemen: van zwaardgreep tot leiding
Het heft is het handvat van een mes, zwaard of dolk. 'Het heft in handen nemen' betekent de leiding overnemen, en heft is ook een vorm van het werkwoord heffen.
Het heft is het handvat van een mes, dolk of zwaard. Wie 'het heft in handen neemt', pakt dus letterlijk het gevest vast en bepaalt wat er met het wapen gebeurt, en daarom betekent de uitdrukking dat je de leiding overneemt. Het woord heft is ook de derde persoon van het werkwoord heffen.
- Handvat van een wapen of werktuig. *Het heft van het zwaard was versierd.*
- De leiding (figuurlijk). *Zij neemt het heft in handen.*
- Vorm van heffen. *Hij heft zijn glas.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | het heft | Het-woord. |
| Meervoud | heften | Met -en. |
| Afgeleid | heffen | Betekent optillen of innen: *belasting heffen*. |
| Werkwoord | heffen | Ik hef, hij heft, hief, geheven. |
| Samenstelling | dolkheft, messenheft | Zeldzamer. |
Heft in een zin
- Hij greep het heft van het zwaard stevig vast.Beeld uit een verhaal over een ridder.
- Na het vertrek van de directeur nam zij het heft in handen.Zakelijk of formeel.
- De burgemeester heft het glas op het jubileum.Hier is heft een werkwoordsvorm, geen zelfstandig naamwoord.
Heft of heffen
Er zijn twee woorden: heft als zelfstandig naamwoord en heft als vorm van *heffen*. Het werkwoord heffen is onregelmatig: ik hef, jij heft, hij heft, verleden tijd hief en voltooid deelwoord geheven. Een heft kan van hout, been of metaal zijn en past bij een mes of een zwaard; wie het in de hand heeft, beheerst het wapen.
Wat betekent 'het heft in handen nemen'?
De leiding of verantwoordelijkheid overnemen.
Wat is een gevest?
Het deel van een zwaard met greep en kruisstuk; heft is het ruimere woord voor het handvat.
Is heft vooral literair?
Ja, in de betekenis van handvat. De uitdrukking is wel gewoon taal.