Haat: het sterkste gevoel na liefde
Haat is een heftig gevoel van afkeer en vijandschap tegen iemand of iets. Het woord heeft geen gewoon meervoud en hoort bij het werkwoord haten.
Haat is een van de krachtigste emoties en het tegenovergestelde van liefde. Haat is geen kalm gevoel: wie haat, is er voortdurend mee bezig, en daarom ligt hij vaak dicht bij liefde. Dat verklaart de uitdrukking 'haat-liefdeverhouding'.
- Hevige afkeer of vijandschap. *Hij koesterde haat jegens zijn buurman.*
- Groepsvijandigheid. *Haat tegen minderheden is gevaarlijk.*
- In samenstellingen. *Haatzaaien, haatreactie, haatcampagne.*
- Bron van conflict. *Oude haat tussen families laait weer op.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de haat | Mannelijk, altijd 'de'. |
| Meervoud | – | Geen meervoud in de gewone taal. |
| Werkwoord | haten | Hij haat, haatte, heeft gehaat. |
| Bijvoeglijk | hatelijk | Gemeen of vijandig. |
| Samenstelling | haat-liefdeverhouding | Zowel genegenheid als afkeer. |
Haat in een zin
- Haat brengt alleen maar meer ellende.Algemene, ietwat moraliserende zin.
- Ze hebben een haat-liefdeverhouding met hun werk.Spreektaal, vaak luchtig bedoeld.
- Haatzaaien is in veel landen strafbaar.Juridisch gebruik; in België en Nederland bestaan wetten tegen aanzetten tot haat.
Haat, hatelijk en wraak
Het woord is verwant aan het Engelse *hate* en het Duitse *Hass*. Opvallend is het bijvoeglijk naamwoord *hatelijk*, dat niet 'haatdragend' betekent maar 'op kwetsende wijze', zoals in 'een hatelijke opmerking'. Wie haat voelt, zoekt soms wraak, maar de meeste mensen leggen het gevoel liever naast zich neer.
Is haten hetzelfde als niet-houden-van?
Nee, haten is sterker. Niet-houden-van kan mild zijn.
Wat is de verleden tijd van haten?
Haatte, met het voltooid deelwoord gehaat.
Mag je 'haat' zeggen over eten?
In spreektaal wel: 'ik haat spruitjes', maar het is overdreven.