Vaart: snelheid, kanaal en de beweging van schepen
Vaart betekent snelheid, vooral van een schip of voertuig, maar is ook een gegraven waterweg, vooral in Vlaanderen en Brabant.
Vaart hoort bij het werkwoord *varen*. Eerst was het de snelheid van een schip, later werd het ook elke snelheid en tenslotte de waterweg zelf. In Vlaanderen is *de vaart* een gewone naam voor een kanaal: de Zuid-Willemsvaart, de Willebroekvaart. Bij het woord denkt men aan tempo, maar het lijkt ook op spoed.
- Snelheid. *Met volle vaart.*
- Gegraven waterweg. *Langs de vaart wandelen.*
- Verkeer te water. *De grote vaart.*
- Drang of enthousiasme. *Er zit vaart in.*
Vormen
| Vorm | Woord | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Zelfstandig naamwoord | de vaart | een stevige vaart |
| Meervoud | vaarten | vaarten en kanalen |
| Verkleinwoord | het vaartje | een vaartje maken |
| Verwant werkwoord | varen | hij vaart |
| Samenstellingen | vaartuig, vaarwater | het vaarwater |
Zo gebruik je het
- De trein minderde vaart bij het station.Alledaags; *vaart minderen* is de standaarduitdrukking.
- We zetten er flink vaart achter.Figuurlijk: met meer energie aan de slag.
- Ze fietsen elke zondag langs de vaart.Vlaams en Brabants gebruik voor een kanaal.
Vaart in Nederland en België
In Nederland is *vaart* meestal een smalle gegraven waterweg of een snelheid; in België is het vaak de gewone benaming voor een kanaal. Dat zie je in plaatsnamen als *Vaartkapoen*, een bijnaam voor de inwoners van Molenbeek bij het kanaal. Het woord hoort ook in *vaarwel* en *vaarwater*: *in rustig vaarwater komen* betekent dat de problemen voorbij zijn. De uitdrukking *geen vaart achter iets zetten* bedoelt dat je het niet haast. Het werkwoord daarbij is varen.
Is vaart hetzelfde als snelheid?
Voor een schip of voertuig ja, maar vaart klinkt wat ouderwetser en maritiem.
Wat is een vaart in België?
Een gegraven waterweg of kanaal, zoals de Zuid-Willemsvaart.