Rijst: het graan waar de helft van de wereld van leeft, en een werkwoord
Rijst is een graansoort en het eetbare, gepelde zaad van de rijstplant. Rijst is ook de derde persoon enkelvoud van het werkwoord rijzen: hij rijst.
Rijst is een van de belangrijkste voedingsmiddelen ter wereld. Het woord is ook een werkwoordsvorm: wat rijst, komt omhoog, zoals de zon of het deeg in de oven. Een verwarrend toeval van de spelling.
- Graansoort. *We eten vanavond rijst met kip.*
- Gekookte korrels. *Een kommetje rijst.*
- Werkwoordsvorm van rijzen. *De zon rijst boven de duinen.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de rijst | Ongeteld. |
| Meervoud | rijstsoorten | Voor soorten rijst. |
| Samenstelling | rijsttafel | Indonesisch-Nederlandse maaltijd. |
| Samenstelling | rijstebrij | Zoete pap met rijst. |
| Werkwoord | rijzen | Hij rijst, rees, is gerezen. |
Rijst in een zin
- De rijst moet twintig minuten sudderen.Keukentaal.
- De prijzen rijzen de pan uit.Bij het werkwoord rijzen, betekent: sterk stijgen.
- Zij at rijst met sambal.Neutraal; in Nederland door de Indonesische keuken zeer gewoon.
Herkomst en rijsttafel
Rijst gaat via het Oudfrans en het Latijn terug op het Griekse *oruza*, dat zelf uit een Aziatische taal komt. De rijsttafel, een maaltijd met veel kleine gerechten, is een Nederlands-Indische creatie uit de koloniale tijd en nog steeds gewild. Rijst hoort bij graan, maar de plant groeit vaak in water. Bij een Chinese of Indonesische maaltijd hoort de rijst met een saus. Het werkwoord rijzen heeft nog een tweede betekenis: een deeg dat rijst, wordt groter door gist.
Wat is het verschil tussen rijst en rijzen?
Rijst is een graansoort, rijzen is het werkwoord omhoog gaan. Hij rijst is de werkwoordsvorm.
Wat is een rijsttafel?
Een maaltijd met rijst en veel kleine gerechten, uit de Nederlands-Indische keuken.