Graan of koren? Alles over het zaad dat ons voedt
Graan is de verzamelnaam voor de zaden van grasachtige gewassen zoals tarwe, rogge, gerst en haver. Ze worden gemalen of geteeld als voedsel.
Graan noem je de zaden van granen zoals tarwe, rogge en gerst. Het woord is een verzamelnaam: één korrel is graan, een heel veld is dat ook, en de hele wereldvoedselvoorziening hangt eraan. Zonder graan zou er geen brood zijn, en dat verklaart de grote rol van het woord.
- Zaden van graangewassen. *De boer oogstte het graan in augustus.*
- Verzamelnaam van gewassen. *Tarwe, rogge en haver zijn granen.*
- Korrel (algemeen). *Een graankorrel.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | het graan | Het-woord. |
| Meervoud | granen | Er bestaan veel granen. |
| Verkleinwoord | graantje | Een graantje meepikken. |
| Samenstelling | graanschuur | Opslag van graan. |
| Samenstelling | graanproduct | Brood of ontbijtgranen. |
Graan in een zin
- Het graan staat al hoog op het veld.Landbouwtaal; neutraal.
- Brood wordt van gemalen graan gebakken.Alledaags.
- Zij pikken een graantje mee.Uitdrukking: ook profiteren van iets.
Graan, koren en uitdrukkingen
Het woord graan is breder dan *koren*, dat vooral tarwe of rogge bedoelt. Koren hoor je vaker in vaste uitdrukkingen en in Vlaanderen. Een bekende uitdrukking is *het kaf van het koren scheiden*: het goede van het slechte onderscheiden. Elk zaad van een graangewas geeft na de oogst bloem voor brood. Dat maakt het woord zo wezenlijk dat het ook in veel samenstellingen terugkeert.
Is graan hetzelfde als koren?
Bijna. Koren duidt oorspronkelijk vooral tarwe of rogge aan, graan is de bredere verzamelnaam.
Wat betekent een graantje meepikken?
Meeprofiteren van iets, vaak zonder dat je er het meeste voor hebt gedaan.