Dwerg: sprookjesfiguur en astronomische term
Een dwerg is in sprookjes een klein, mensachtig wezen, vaak met een baard. In de sterrenkunde duidt het een kleine ster of planeet aan.
Een dwerg is in volksverhalen een klein, sterk wezen dat in bergen leeft. In de sterrenkunde dook het woord later opnieuw op: sinds 2006 is Pluto een dwergplaneet, en een witte dwerg is de kleine, hete restkern van een uitgedoofde ster.
- Mythisch wezen. *Sneeuwwitje woonde bij zeven dwergen.*
- Kleine hemellichamen. *Een witte dwerg is zo groot als de aarde.*
- Heel klein exemplaar. *Een dwergkonijn.*
Dwerg in vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | de dwerg | mannelijk |
| Meervoud | dwergen | gewone -en |
| Verkleinwoord | het dwergje | sprookjesfiguur |
| Samenstelling | dwergplaneet | ook dwerghamster, dwergster |
| Verwant | dwergen | oud woord, ook in het Duits Zwerg |
Dwerg in de zin
- In de mijn woonden volgens de legende dwergen.Sage; neutraal.
- Pluto is een dwergplaneet.Wetenschap; formeel.
- Mijn buurman heeft een dwergpoedel.Dier; informeel.
Dwerg, reus en legende
- Tegenhanger. De reus, groot en sterk, staat in sprookjes tegenover de dwerg.
- Noordse mythologie. *Dvergr* waren meesters in smeedkunst; ze maakten Thors hamer.
- Legende. In een legende wonen dwergen onder de grond, bewaken schatten en houden niet van zonlicht.
- Mensen. Voor mensen met een kleine gestalte is 'dwerg' vaak kwetsend; ‘kleine mens’ of ‘persoon met dwerggroei’ is beter.
Zijn alle dwergen kwaad?
Nee, in veel verhalen zijn ze juist behulpzaam.
Wat is een witte dwerg?
Een zeer compacte, uitgedoofde ster met de grootte van een planeet.
Is 'dwerg' een scheldwoord?
Als het over een mens gaat wel; in sprookjes is het neutraal.