Vonnis: de uitspraak van de rechter
Een vonnis is de beslissing waarmee een rechter een rechtszaak afsluit. Het kan een veroordeling zijn of een vrijspraak.
Een vonnis is de schriftelijke en mondelinge uitspraak waarmee een rechter een zaak beslist. Wie het woord vonnis gebruikt, bedoelt het slotakkoord van het proces: schuldig of niet schuldig, betalen of niet betalen. Naast strafzaken kent het recht ook vonnissen in civiele zaken, bijvoorbeeld bij een geschil over een huurcontract.
- Uitspraak van een rechter. *De rechtbank sprak het vonnis uit.*
- Veroordeling. *Hij hoorde zijn vonnis met gebogen hoofd aan.*
- Figuurlijk oordeel. *Het vonnis van de critici was vernietigend.*
Vormen en samenstellingen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | het vonnis | Een het-woord |
| Meervoud | vonnissen | Let op de dubbele s |
| Verkleinwoord | vonnisje | Zeldzaam |
| Werkwoord | vonnissen | Een vonnis vellen of uitspreken |
| Samenstelling | vonnisvoltrekking | Het uitvoeren van het vonnis |
Vonnis in een zin
- De rechter velde het vonnis na twee weken.Vaste combinatie: een vonnis vellen.
- Het vonnis luidde twee jaar cel.Zakelijke taal, vaak in de krant.
- Zij gingen in beroep tegen het vonnis.Een vonnis kan worden aangevochten.
Vonnis, arrest en beschikking
- Vonnis — de uitspraak van een rechtbank in een eerste procedure
- Arrest — de uitspraak van een hof, bijvoorbeeld het gerechtshof of de Hoge Raad
- Beschikking — een rechterlijke beslissing buiten een gewoon proces, zoals een voogdijkwestie
- In het spraakgebruik roept een vonnis meestal het beeld op van een rechter die een straf oplegt.
Wat is het verschil tussen vonnis en arrest?
Een vonnis komt van een rechtbank, een arrest van een hof of van de Hoge Raad. In Vlaanderen spreekt men bij hoven ook van een arrest.
Kun je tegen een vonnis in beroep?
Meestal wel. Binnen een bepaalde termijn kun je hoger beroep aantekenen bij een hogere rechter.