Een schaar: één voorwerp, twee messen
Een schaar is een gereedschap met twee scharnierende messen waarmee je papier, stof of haar knipt. Het woord is enkelvoud.
Het is niet zomaar een gereedschap. Een schaar is in het Nederlands één voorwerp, terwijl het Engelse scissors altijd een meervoud is. Je vraagt dus 'geef me even de schaar', en niet 'de scharen', zolang het om één exemplaar gaat.
- Knipgereedschap. *Pak de schaar om het papier te knippen.*
- Klauw van een kreeft of krab. *De krab pakte het aas met zijn schaar.*
- Beweging of opstelling als een schaar. *De benen maakten een schaarbeweging.*
Vormen
| Kenmerk | Vorm | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Lidwoord | de | de schaar |
| Meervoud | scharen | drie scharen |
| Verkleinwoord | schaartje | een schaartje voor de nagels |
| Samenstelling | nagelschaar | een nagelschaar |
| Samenstelling | schaarlift | een schaarlift in de bouw |
Schaar in een zin
- Waar ligt de schaar? Ik moet knippen.Alledaags, in huis of op school.
- Hij knipte met een schaar het lint door.Beschrijvend en formeel.
- De kapper pakte zijn schaar en begon te knippen.Beroepstaal, in de kapsalon.
Eén schaar of twee?
Voor gereedschap met twee delen kiest het Nederlands vaak het enkelvoud, bijvoorbeeld *een bril*, *een broek* en *een tang*. De Engelsen zeggen *a pair of scissors*. Het woord *schaar* gaat terug op het werkwoord *scheren*, 'knippen' of 'snijden', en is dus verwant aan *scheermes* en past bij een mes. De kreeft heeft ook een schaar: zijn klauw werkt hetzelfde, als twee scharnierende bladen. In de techniek duikt het woord op in *schaarlift*, een platform dat omhoog gaat door kruisende metalen armen die als een schaar bewegen. In de economie spreekt men van een *schaar* als twee lijnen uit elkaar gaan, zoals de schaar tussen arm en rijk.
Is het een schaar of scharen?
Een schaar, enkelvoud, bij een voorwerp. Het meervoud scharen gebruik je voor meerdere exemplaren.
Welke andere dieren hebben een schaar?
Krabben en kreeften, waarvan de klauw wordt aangeduid als schaar.