Raadsel: waar komt het vandaan en wat kun je ermee?
Een raadsel is een vraag of probleem waarvan je het antwoord moet raden of verklaren. Figuurlijk is het iets onbegrijpelijks, een mysterie.
Een raadsel is een vraag met een verborgen antwoord, maar ook alles wat onverklaarbaar blijft. Het woord is gevormd van het werkwoord raden met het achtervoegsel -sel, net als bij mengsel en overblijfsel. Wie een raadsel oplost, doet dus eigenlijk wat het woord zegt: raden.
- Opgave om te raden. *Los het raadsel van de vier kaarten op.*
- Onverklaarbaar geval. *Het verdwijnen van het schip blijft een raadsel.*
- Persoon die moeilijk te doorgronden is. *Voor mij is hij een raadsel.*
- Spelvorm. *Raadsels horen bij elk kinderfeestje.*
Vormen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | het raadsel | Onzijdig. |
| Meervoud | raadsels | Met -s. |
| Verkleinwoord | raadseltje | Voor korte, lichte raadsels. |
| Afleiding | raden | Het werkwoord achter het woord. |
| Bijvoeglijk | raadselachtig | Mysterieus, onbegrijpelijk. |
Raadsel in zinnen
- Het raadsel blijft onopgelost.Neutraal, journalistiek.
- Ik sta voor een raadsel.Vaste uitdrukking: ik begrijp het niet.
- Kun jij dit raadseltje oplossen?Verkleinwoord, speels.
Het raadsel van de sfinx
Het oudste beroemde raadsel komt uit de Griekse mythe. De sfinx bij Thebe vroeg reizigers: welk wezen loopt ’s ochtends op vier poten, ’s middags op twee en ’s avonds op drie? Oedipus antwoordde: de mens, die als baby kruipt, volwassen op twee benen loopt en oud een stok gebruikt. Het raadsel werd een symbool voor vragen die schijnbaar onmogelijk zijn. Een puzzel werkt anders, omdat je daar stukjes bij elkaar legt in plaats van een antwoord te bedenken.
Is een raadsel hetzelfde als een puzzel?
Niet helemaal. Een raadsel stel je als vraag, een puzzel los je op door onderdelen te schikken.
Schrijf je raadsel met één of twee a’s?
Met twee: raadsel, net als de stam raad van raden. In een gesloten lettergreep schrijf je een lange a als aa.