Wat is een plaatje? Van sticker tot muziekschijf
Een plaatje is een kleine afbeelding of een klein plat stukje. In het dagelijks leven is het ook een grammofoonplaat of een knap uitzicht.
Een plaatje is meestal iets kleins en mooi. Het is een verkleinwoord van plaat en betekent een afbeelding, een muziekschijf of een heel mooi uitzicht. Zo kun je zeggen dat een tuin een plaatje is.
- Kleine afbeelding. *De kinderen plakten plaatjes in het album.*
- Platte muziekschijf. *Hij zette een plaatje op.*
- Mooi gezicht. *Het dorpje is een plaatje.*
- Overzicht van de situatie. *Nu klopt het plaatje.*
Vormen en samenstellingen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | het plaatje | Meervoud: plaatjes. |
| Grondwoord | de plaat | Meervoud: platen. |
| Samenstelling | verzamelplaatje | Ook: plaatjesboek. |
| Uitdrukking | het hele plaatje | Het totaalbeeld. |
Plaatje in een zin
- Ze bladerde door het album vol plaatjes van voetballers.Typisch kinderlijk register.
- Met het nieuwe dak is het huis een plaatje.Figuurlijk, positief.
- Pas nu zie ik het hele plaatje.Overdrachtelijk: het totale inzicht.
Plaatje, foto en plaat
Een foto is een vastgelegd beeld van de werkelijkheid, een plaat is breder: een grammofoonplaat, een plaat metaal of een illustratie in een boek. Een plaatje is de lichte, kleine variant. In de uitdrukking *het plaatje klopt niet* wordt een afbeelding gebruikt voor een redenering: als de stukjes niet passen, ziet men geen duidelijk beeld. Wie vroeger *plaatjes verzamelde*, kocht ze bij het ontbijt of de supermarkt en ruilde ze op het schoolplein.
Is plaatje altijd klein?
Meestal wel; als het verkleinwoord van plaat is het iets kleins.
Wat betekent 'het plaatje klopt niet'?
Dat de gegevens niet bij elkaar passen en er een fout of lacune is.