Metaal: een glanzend, geleidend materiaal en zijn vele gezichten
Metaal is een glanzende, goed geleidende stof die je kunt smeden en vormen, zoals ijzer, koper en goud. In het dagelijks leven bedoel je er vaak simpelweg 'iets van staal of ijzer' mee.
Een metaal is een stof die glanst, warmte en elektriciteit goed geleidt en zich laat vormen. Van de periodieke tabel is het grootste deel metaal, en toch denken we bij het woord meestal alleen aan ijzer en staal. In het dagelijks taalgebruik gaat het om alles wat hard, koud en glimmend aanvoelt.
- Chemisch element of legering. *Koper is een goed geleidend metaal.*
- Materiaal in het algemeen. *De deur is van metaal, niet van hout.*
- Muziekstroming (uitspraak als in het Engels). *Hij luistert vooral naar heavy metal.*
Vormen en samenstellingen
| Vorm | Woord | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | het metaal | onzijdig |
| Meervoud | metalen | ook: metalen als bijvoeglijk naamwoord (een metalen bak) |
| Verkleinwoord | metaaltje | zelden gebruikt |
| Samenstelling | edelmetaal | goud, zilver, platina |
| Samenstelling | zwaar metaal | lood, kwik, cadmium |
Metaal in een zin
- Voor de sieraden gebruikt ze edelmetaal.Samenstelling; edelmetaal is een vast begrip in de juwelierswereld.
- De metalen buis roest langzaam weg.'Metalen' is hier een bijvoeglijk naamwoord, ook al lijkt het op het meervoud.
- Het gaat om een legering van twee metalen.Hier is 'metalen' het zelfstandig naamwoord in het meervoud.
Herkomst en een bijzonder feit
Het woord kwam via het Latijn (*metallum*) uit het Grieks, waar *metallon* eerst 'mijn' of 'ertsader' betekende en pas later 'metaal'. Kwik is het enige metaal dat bij kamertemperatuur vloeibaar is. Wie 'ijzer' of zilver zoekt, vindt dus woorden die elk een eigen verhaal hebben, net als staal.
Is metaal hetzelfde als ijzer?
Nee. IJzer is één metaal; koper, goud, aluminium en tin zijn er andere. Staal is een legering van ijzer met koolstof.
Wat is het meervoud van metaal?
Dat is 'metalen'. Let op: het lijkt op het bijvoeglijk naamwoord, dus de context bepaalt wat je bedoelt.