Leder of leer? Het materiaal en de naam ervan
Leder is de bewerkte huid van dieren, gebruikt voor schoenen, jassen en tassen. Het woord is formeler dan leer.
Leder is de bewerkte huid van een dier, zoals rund, geit of varken. In het dagelijks taalgebruik zeggen we bijna altijd leer, en het bijvoeglijk naamwoord is "leren". Leder klinkt formeler of technischer, bijvoorbeeld in een catalogus of bij een ambachtsman.
- Bewerkte dierenhuid. *Het leder van het zadel was gebarsten.*
- Materiaal in kleding en meubels. *Een bank van echt leder.*
- Voor boeken en stukken. *Een band van leder.*
Vormen
| Aspect | Vorm | Opmerking |
|---|---|---|
| Lidwoord | het leder | Een het-woord. |
| Meervoud | — | Het woord heeft geen gewoon meervoud. |
| Bijvoeglijk | leren | Een leren jas, een leren riem. |
| Gewoon synoniem | leer | Het leer, ook doctrine. |
| Samenstelling | kunstleder | Imitatie van leder. |
Leder in zinnen
- De zadelmaker bewerkt het leder met een scherp mes.Ambachtelijk, formeel gebruik.
- Deze schoenen zijn van volledig leder gemaakt.Productomschrijving; ook leer is mogelijk.
- Een leren handtas gaat jaren mee.Het bijvoeglijke leren is de gewone vorm.
Leer en leder, twee zusters
Leder en leer zijn dezelfde woordfamilie voor het materiaal. Leer is daarnaast een ander woord met de betekenis "doctrine", zoals in "de leer van Darwin", en dat heeft met leren te maken. Leder kan nooit die betekenis hebben. Voor het materiaal is het onderscheid dus puur een kwestie van stijl: leder is netter, leer is dagelijks. Denk aan een jas of een riem van dit materiaal. Ook de huid is het begin van elk leer.
Is leder een synoniem van leer?
Ja, voor het materiaal. Alleen leer heeft ook de betekenis van "leer" als leerstelling.
Heeft leder in Vlaanderen een andere betekenis?
Nee, in het Zuiden en het Noorden is de betekenis gelijk. Het Zuiden gebruikt leder iets vaker in formele teksten.