Dilemma: een keuze waar elke optie een prijs heeft

Een dilemma is een keuzeprobleem zonder gemakkelijke uitweg. Het gaat niet om een gewone keuze, maar om een situatie waarin elke optie een prijs heeft. Het woord komt uit het Grieks, waar het "dubbele stelling" betekent, en is via het Latijn in het Nederlands terechtgekomen.

• Keuze tussen twee even lastige opties. *Blijven of vertrekken: voor haar was dat een dilemma.*
• Logisch probleem met twee uitkomsten. *Het bekende gevangenendilemma in de speltheorie.*
• Moeilijke situatie in het algemeen. *Dat is een keuze waar ik van wakker lig.*

Vormen van dilemma

Dilemma in zinnen

• De arts stond voor een moeilijk dilemma.Serieuze context, bijvoorbeeld zorg of recht.
• Het dilemma is: sparen of uitgeven?Alledaags, met een dubbele vraag.
• Dat is geen dilemma, je kiest gewoon het goedkoopste.Spreektaal, vaak ironisch of om een probleem te ontkrachten.

Een woord met twee horens

In de klassieke retorica heette een dilemma ook wel een "hoornargument": je bent gedwongen te kiezen tussen twee horens van een stier, en beide steken. Let op: veel mensen gebruiken *dilemma* voor een willekeurig lastig probleem, maar strikt genomen horen er twee opties bij. Bij drie opties spreek je van een *trilemma*. Een verwant woord voor aarzeling is twijfel. Het Griekse *lemma* betekent zoveel als "aanname", dus een dilemma is letterlijk "dubbele aanname".